blóm sb. n. [-s; -]
(formmæssigt ambig. exx. redig. under blómi sb. m.)
Status: excerpted citation slips citation text supplemented structured definitions in Danish definitions in English
1) (coll.) blomst/blomster, blomstrende vækst, blomstring, (fig.) frugt ⫽ (coll.) flower/flowers, flowering plant, blossoming, (fig.) fruit
●●● Nu ræð ec þer ... tru ... á Maghun, er gefr uiðinum láuf oc blom oc alldin
~ fr.le flor
Elie 266 ●ElisA 452●●● Seeð þav hin fagru blom er iorð þin ber. lilíu oc ros ... huerssu i fagru blome er þau vaxa
Menota: 19vb9 BarlA 3615●●● vonndr sa er ... bar bæðe blom oc lauf. þo var hann sialfr þuʀ
Menota: 83rb22 BarlA 15717●●● þar var askrifuð flur ok uiðír ok allz konar blom þat er a iorðu uex
Rauð4 6778●●● Cristr er blom osaurgaðs kviðar, getinn af helgum anda an o᷎llu karllmanz frioi
JBapt²A 90729●●● mærin var jafntt at sea sem blom a rose eþa lilio
KlmBFrg1980 26123●●● Þær urðu þá fegnar at lesa blómit sem mest
FlórKon 1688●●● hana (ɔ: brennurt) skal taka þa er hun stendur med blome
MedMisc 6325●●● þa batnaðe bratt arfærð. oc com aftr korn oc silld. grere iorðen með ⸢blome [var. bloma AM 303 4°ˣ “A”]
FskBˣ 697●●● blom akurs
~ lat.(homo sicut) fenum dies (eius) tamquam flos agri sic eflorebit
1905 (Vulg Psalm 102,15) GlossPsalt 1915÷ hit huitazta blom a grasi
●ElisA 7315÷ Guð hafðe skapaðan allan heim oc skryddan hann hvartvæggia mæð grasum oc aðru blomi
Kgs 7517÷ Þar voro firi þeim uellir slettir. ok fagrir með allz konar ⸢blome [var. bloma AM 122 b fol “Ab¹”]. ok unaðe. ok ilm
GBpA 9712÷ uex á iorðunni gras ok blom
SnEW¹ 22÷ hann sá standa fyrir sér eitt tré fagrt með mikklu blómi ok fögru
Æv⁴³ 14610÷ (Campania) hefir þær iarðir ok herad i ser. sem aa huern uetr bera þaleidis blom sem aa sumar
Stj¹ 9123÷ þæim er himensens fugla fœðer, en iarðrikissens ⸢lilior [var. blom Thom¹B 51225] pryðer ok klæðer
var. Thom¹ 15015 → Thom¹B 51225÷ *Unnasti minn fór hér um í hvert sinn er ek vildi at lesa, mér blóm grasa þeirra er ...
ValvA 667÷ Lét dyrvǫrðr taka XII laupa stóra ok fylla með allskyns blóm, ok láta fœra meyjunum
FlórM 5820÷ Gengr Flóres nú skjótliga aptr í laupinn ok bar á sik blómit
FlórM 5914÷ Ok hon er svá fögr í milli kvenna sem ⸢*blóm af rósi [non emend. rósa af blómi] ok lilju er í milli annarra grasa
Klma 44614n.÷ varð sa vavndr þegar fagr af ⸢bloma [var. blome Holm perg 1 4° “E”]
var. MarA 3569: Holm perg 1 4° “E”÷ hun þottízt sia tre̋ eítt mikit ... rot mikit ... Enn ecke þotte henní blomit suo mikit ꜳ uera sem hun uílldí
Harð 12622÷ Uiola .. ma kenna af sino blome. firir þvi ath sumar ero brunar. sumar hvitar. enn sumar svartar
MedMisc 936÷ Uiola ... er þnni (“Leg. þrenni”, ed. note) kyns. ok hveria þeirra ma kenna af sino blome
MedMisc 936÷ Miolk su er ridinn er (“Sc. ur”, ed. note) seliu bork þa er hun er med blome
MedMisc 12212÷ þótti honum ... á einum kvistinum fegrsta blóm
Bárð158ˣ 34
2) (om højdepunkt, pryd, skønhed, pragt, (sproglig) udfoldelse/veltalenhed, fremragende gerning ⫽ of pinnacle, apotheosis, crowning glory, beauty, magnificence, (verbal) eloquence, eminent deed)
●●● þv son minn Absalon skylldir deyia i ⸢blomi [var. bloma AM 227 fol “B”, etc.] alldrs þins
StjC 5365●●● dro þo af hið mesta blom af vęna (!) andliti
ClarA 643●●● fyrir þersi blóm ok önnur fleiri en maðr fái tját, fekk hann svá valða (ed. corr.) vináttu himnakóngs, at ...
Æv¹⁰ 3411●●● ef obóckfrodir menn heyrdi hans hin fo᷎gru blom ok hinar myrku figurur
JBapt²B 84928●●● birtist honum blóm heilagra manna, blezut júngfrú sancta Maria
GBpD 13110●●● sá bleðr flúr eða frukt af trénu, sem fyrir ástar sakir við biskupinn skrifar þann óð minníngar, er samhaldinn boðar blóm ok birti andligrar miskunnar
GBpD 1654●●● kongr a serr dotvr er Florentia heitir ... hvn ma veil (ɔ: vel) ⸢blom [var. plom AM 529 4° “C”] kallaz ok apalldr yfir allar meyiar
Gibb 221●●● Lítit, herra, með hversu miklu blómi þessi háleiti kross skínn
KlmBˣ 25610÷ læiðande ut af ser meðr blæzaðra kraptanna blome allum auðrum mæire dygðar limar
Thom¹ 15÷ I blomi allðus (ɔ: aldrs) míns er eisska (ɔ: ǿska) minn uisaðe mer mart at foruitna
BarlC 20433÷ gath o᷎nga þa vel edr tal fram sett at nockurnn skugga edr sorta drægi a hit biartazsta blom hans hæilagrar truar
ÓH1005 77231÷ Ok huerso nalęgiz hennar gledi til bloms ok dyrdar heilagra iartegna
Thom² 45932÷ Nu birtiz sua paskauikan i blomi iarteigna, at ...
Thom² 4659÷ er þer megi endrbæta blom þeckiligrar æsku
~ lat.florem ... iuventutis
36123 VP 3621÷ Alldri sa ek um alldr astina slikt blom bera
~ lat.florere caritatem
45929 VP 4597÷ eina agæta dottur, œskiligt blom
ElisD 337÷ Ok med þvi ath lifet skein med margfaulldu blomi kraptanna
Thom²y 49132÷ Sedentiana settizt ꜳ einn gullstol j gegn Sigurdi suo uænn og elskulig ath enngi þottizt slijct rosaligt blom sed hafa
SigÞǫgl 2372÷ so væn og virduglig, ærlig og æskelig sem einskis mannz auga haffdi sied, þui lijkt ⸢blöm [var. blomstur Holm papp 1 folˣ “C”] fædast ȧȧ jørdina, aff hollde og blöde mannligu
DínDrˣ 129÷ sȧȧ brune er j liek huga köngzsonar, tök nu ei ad mijnka, sem hann sȧȧ þetta hid fagra blöm
DínDrˣ 2611÷ i blomi sinnar æsku
MarD634ˣ 78030÷ frelsandi yðra dóttur, þat fegrsta blóm, sem guð skóp á jǫrðina
Rémˣ 1893
*) (sands. err. for blómi sb. m.)
Form.: blom (17); blome (9); blóm (8); blomi (6); blómi (3); blómit (2); blöm (2); blőm (1); blomit (1); bloms (1);
Comp.: dýrðar- (1), elsku- (1), hjarta- (1), hvíta- (1), jarðar- (1), jarteigna- (5), klungrs- (1), krafta- (1), mis·kunnar- (2), selju- (2), stór·tákna- (1), sumars- (1), ǿsku- (6)
Gloss.: EJ; ClV; ClVAdd _; ClVErr _; ClVSuppl _; Suppl1 _; Suppl2 _; Finsen _; Fr; FrErr1 _; FrErr2 _; FrErr3 _; LLFrämm _; Hertzb _; HertzbLat _; HertzbTill _; Suppl4 _; Fischer _; Anm _; Bin _; Rím; LP; Med -o-; MedComp _; MedSimp _; WN _; AH; AJ; deVr; Fr4; NO; Walter _; ÁBlM; Bl; WPA _;
Litt.: Kahle 1901 [ANF 17] 104; Lidén 1932-1933 [NB 20] 209-213; Tarsi 2022 74, 239
Genre. (expected): religious works [rel]: 22 (13); romances [rom]: 17 (5); contemporary sagas [bis]: 3 (4); historical works [his]: 3 (9); learned works [div]: 2 (2); family sagas [isl]: 2 (6); þættir [tot]: 1 (1); legal works [jur]: 0 (5); unclassified [ ]: 0 (0); legendary sagas [fas]: 0 (2); charters [dip]: 0 (4);
External (non-ONP) resources:
Lexicon Poeticum (2nd ed.)
This uses metadata and images from septentrionalia.net
blóðvarta - boð
DSL (experimental)
Searches Old Norse etymologies in ODS and Kalkar dictionaries based on data provided by Thomas Troelsgård from DSL’s digital resources in Nov. 2022. Old Norse homographs are not distinguished.
Kalkar: Blomme (blóm, blómi)