at·vik sb. n. [-s; -]
Status: excerpted citation slips citation text supplemented structured definitions in Danish definitions in English
1) forhold, omstændighed, tilfælde ⫽ circumstance, case
●●● skal þat mioc hugleiða hvæʀ atvik ero sakaʀinnar þæss mænnz er firi soc værðr
●Kgs 1051●●● ef hann lꝍypr brott. þa fær han retlaus. nema monnum virðizt þau atuik a vera at mæiri miskunnar se vært
Bl 25914●●● firir huat niðr falla eða minka manz giolld eða sarbœtr eða aðrar rettar bœtr ef þau atuik eru a
Hirð 43210●●● ma þa konungr þat frealsliga gera eptir stilling eða atvikum
JBapt²A 87921●●● hér er sú sök, er ek mun eigi hart verja, þvíat hún er sönn, en þó þykki mér eigi víst, hvárt þeir fóru syndlaust ... þvíat atvikin munu enn þessu ráða
GBpD 988●●● j meinbughum hielper huatzkit festing æder bryllaups gerd. Nema j þeim atwikom som kirkie retter sielfuer wt wiiser
BorgKrNY 17221●●● þa se þat under byskups ẏfer síon. Epter þui sem honum þiker atvik atburdaríns ordit hafa
Theol AM 672 4°¹ 42v8●●● eru þeirra högg ok lög eigi með atvikum greind
GHr 33028●●● er yðr radalekt i slikum aatuikum bæðe vaars virdulegs herra konungsens herra erkibiscops ok allra annara yðra vina heilrædis ok hialprædes leita
DN VII (*1337›apogrˣ) 16416●●● svá mun nú standa, þar til ‹at› guð vinnr mér bót með sinni mildi ok miskunn með hverjum ⸢atvikum [var. hætti AM 125 8°ˣ “l”; var. atburð AM 181 h folˣ “h”], sem þat verðr
Rémˣ 252÷ konvngr fretti vigit með ǫllvm atvikvm sem til bar
StjC 50017÷ ef þau atuik eru a
Landsl 1299÷ nema monnum uirðizt nokor þau atuik a
Landsl 15315÷ biodum ver syslumannenum ok þeim sem alæigumaall vaar hefuer at profua þeira maall oll aatuik vphaf vidarato gridastade viglysingh ok huorsso langtt er lidit fra þui sem þetta vigh var vunnit
DN II (1345) 22426÷ bo᷎te skaða bot ok slika sektt sem .ví. skynsamír menn meta honom. ok sua konungdomenum ef þau atvík eru a
Landsl1154 15930÷ nema mo᷎nnum virðiz þau atvik ‹á›, at meiri miskunnar sé vert
Jb 2187÷ riettuisum domara eru sex hlutir hugsandi ... i hueriu mali, þat er alldr ok uizska, kyn ok tegund, stund ok stadr. Eptir þessum atuikum ok tilrꜳs eiga domar retta *formam
Thom² 4578÷ ef ví. daudligar sẏnder mega kuelia hiuskapinn. epter vondum at uikum. huat mvn þa lida frillu mannínum
Theol AM 672 4°¹ 19r18÷ Heimillt latum vier huoro hiona at leẏsa skript fyrir þat annat. vm þat allt sem þau eigazt vid. þuiat eins fleira. nema atuik þiki til hafa borit
DI II (*[1326]›AM 42 a) 60010÷ profizt þat ⸢ok at ek hafi j nockvrum at vikum hana (ɔ: sǽttargerðina) rofit [var. j nockru at eg hafi af brugdit LBpA 11616]. uil ek giarna um bæta
LBpB 11635÷ þar ímot eigi þier uon þeirra atuika ad aller griperner eru lítils hia uerder
FormBrúðᴵ 1747÷ fyrir þessar allar adur nefndar greinar atkuædi. atuik. ordgagn og vmlydna Eydana. fienogt Stulla og suarna frændsemi
DI VII (*1493›Lbs 1974ˣ) 17527÷ ymisir menn her med ydr, þeir sem fallet hafa ofirirsyniu i openbærar storskriptir i ymisum atvikum
DN IV (*1329›DonVar 1ˣ) 16632
● eftir atvikum
●●● epter virðing oc vigslo misgerandans, atvikum oc hǽtte misverkans
~ lat.modo et causa delinquendi
5733 Thom¹ 5718●●● þa fare eptir skynsamra manna raðe eptir atuikum
Landsl 12119●●● Ef maðr týnir sér sjálfum, þá *taki erfingi⸣ hálft ... en hálft standi undir umsjá konungs umboðsmanns til slíkrar miskunnar, sem konungr vill á gera eptir atvikum
Jb 4116●●● heldr maðr á vápni, en annarr rasar á ok skeiniz, bœti eptir dómi eptir atvikum
Jb 5010●●● sem rettari kongsins ok adrer skynsamer menn med honum dæma epter atvikvm
DI VII (1506) 5326÷ þeim með lagum oc þo ⸢hofsamliga [var. hoflega Holm perg 34 4° “Fa”] eptir atuikum at refsa sem at aðru verða profaðir
Landsl 91÷ þa meti konungr eptir goðra manna raðe oc atuikum
Landsl 422÷ þa fare eptir þui sem konungs er miskunn til eptir atuikum
Landsl 527÷ ef maðr tekr grip manz uleðan. hest eða skip. huart sem skip er meira eða minna. ꝍyk eða aðra luti þui lika. bꝍte eptir lagadome þeim er tekit var firir eptir atuikum huat nauðsyn til dro þann er tok
Landsl 1296÷ þa skal hann bꝍta þann mann fullum botum erfingia hins dauða eptir skynsamra manna virðingu eptir atuikum
Landsl 14110÷ þæim með logum oc þo hofsamlega æftir atuikum at refsa sem at oðru værða prouaðer
Bl 18613÷ fare æftir konongs miskun æftir atuikum
Bl 2131÷ svare sliku firir konongdominum oc ærvingia hins dauða sem rettare konongdomsens ... dꝍma eftir atvikum
Bl 22221÷ bæðe firir skaða oc aværka æftir atvikum
Bl 24912÷ Eigu þessir rettir at tempraz eptir atvikum
JBapt²A 88225÷ eptir atvikum veitti hann meira þurfundum, þá er fjögurra vegna mátti at honum ganga
GBpD 15526÷ ok þeim með lǫgum ‹ok› þó hófsamliga eptir atvikum at refsa, sem at ǫðru verða prófaðir
Jb 32÷ þá skal hann bœta þann mann fullum bótum erfingja hins dauða eptir skynsamra manna dómi eptir atvikum, ok svá þegn
Jb 1079÷ Vill hann ser þat spara at skrifta þeim efter atvikum ok mala vexti er samnetiaz hafa greindri illzkv
DrJ 5416
2) detalje, punkt ⫽ detail, item
●●● dæmom mit samþykkilegha. at sa domer halldezst eftir ollum sinom græinom ok aatvikum
DN I (1347) 24335●●● erom ver gernsamligha bidiande. at hæilaghre Biorgwinar kirkiu ok oss. mæghi sa same retter halldazst med ollum sinum græinum ok aatuikum. sem j. þesso transcripto vaattar
DN VIII (*[1341]›apogrˣ) 14730÷ sꝍke þo syslumadar han til þess at han vinni skuld af ser eda gere utslegan eftir þæim atuikum sem logh visa a
RbHM (*1318)⁴ 13325
3) handling, gerning ⫽ deed, action
●●● Ek séér þat nu af asionu fedr yckars ok oðrum hans atuikum. at ...
Stj¹ 17916●●● ef ydur verdr nockut afla fátt þa mun ek stydia til bædi med afli ok atvikum
Vikt 2313●●● og ox hun jafnan þar upp. þar til sem þær uoro suo gamlar at marka matte huerja na᷎tturu huor þeirra mundj hafa fyrer þau atvik er þær mattu sia᷎lfar af sier uikja
Vilm 14212●●● Hann var blíðr í máli ok breytinn í öllum atvikum við konurnar
Mág² 1516●●● fyrir þa tilreid haugg og slog ord og atuik sem ordit hafa a þeim fuṅde er sveinstadafundr er kalladr
DI IX (*1523›tr 1527) 1493●●● fór á sömu leið með orðum ok atvikum eins ok við Rauða riddara
Blómstrˣ 369÷ þvíat atvik ok ástundan dæmir alla hluti, sem ritað er: quicquid agant homines intentio judicat omnes
GBpD 9738÷ þa luti ok adra uerði medr ‹þess› hattar ordum ok o᷎drum atuikum milli uaar likamligra ok daudligra manna skilianliga at gera ok i frasagnir føra
Stj¹ 512÷ Hermdi Judas sidan aull ord ok atuik. huersu farit ho᷎fdu bædi medr þeim Joseph
Stj¹ 2197÷ mæler hun ecki ord uid hann. en er þo hin blidazsta j aullum atuikum
Sams 920÷ fyrer lꜳtu mik fostbroder ovidr kuæmilig ord ok at vik
Vikt 415÷ þar til þær voru sva gamlar at marka matti hveria natturu hvor þeirra mundi hafa fyrir þav atvik þær mattv sialfar af ser vikia
Vilm AM 577 4° 72r.***÷ veit ek honvm likar all uel ydvr atuik
FormBrúðᴵ 17317
4) angreb ⫽ assault
●●● særer .ij. menn i einu ⸢atuiki [var. atvigi Bl 22215] eða fleiri
Landsl 6512●●● Kvíði ek eigi því, ef ek lifi, at ek geta eigi hefnt þessa atviks, sem mér hefir gǫrt verit
Gr 2495●●● Enn fyrir tuo foll og .xxx. hnyckinga ... dæmdum vier arnna skylldugan ad giallda Joni Magnussyni .xij. alnir a huori þessu atviki
DI VI (*1477›ÍB 125 aˣ) 10211÷ tók hann sótt ok andaðist: hvárt því olli elli eðr atvik þau, sem hann hafði á Blómstrvelli, vitum vér ei
Blómstr523ˣ 7627
5) skade ⫽ injury
6) imødekommenhed, indrømmelse ⫽ compliance, concession
●●● Þat líkar mér ... ef þér sýnit honum svá mikit atvik fyrir manna mun, at hann eigniz einn lítinn flekk í jörðinni
Æv²⁸ 11112●●● Laung var su dagþingan med ymsum atuikum ok motkaustum
Thom² 31510●●● Florida ta̋rfellir nu og klappar um hans hvita hals og kinnur. enn hann veitir hennj lotning og atvik med mikilli hæversku og sonarlegri blijdu
SigrValˣ 17419
7) gebærde, kærtegn ⫽ gesture, caress
●●● Asmundur ... leggur fruarinar arm vmm sin hals. spenanndi hennar lijkam at sier med afmorligum ⸢*atuikum [non emend. atuikuikum]
SigTurn 2126n.●●● uerid eigi sakgefnar ... helldvr auduelligar í atuikumm ok i med ferdínne
FormBrúðᴵ 17323●●● takit hann i fang med hæfeskligumm huilu kossumm ok hægum hals fongum ok ínní ligvm atvikvm
FormBrúðᴵ 1743÷ samteingiandi þar med blautliga kossa og atvik ordanna og atekning handanna og hneiging likamans j o᷎llum greinum
DI VI (*[1479]›JS 308ˣ) 24121
cf. simplex vik (3)
Form.: atvikum (18); atuikum (14); atvik (10); atuik (10); atvikvm (3); aatuikum (2); at vikum (1); atviki (1); atviks (1); atuikuikum (1); atvík (1); at vik (1); atvikin (1); aatvikum (1); atuiki (1); at uikum (1); atuika (1); aatuik (1); atuikumm (1); atwikom (1);
Comp.: unnustu- (1)
Gloss.: EJ _; ClV; ClVAdd _; ClVErr _; ClVSuppl _; Suppl1 _; Suppl2 _; Finsen _; Fr; FrErr1 _; FrErr2 _; FrErr3 _; LLFrämm _; Hertzb; HertzbLat _; HertzbTill _; Suppl4 _; Fischer _; Anm; Bin _; Rím; LP _; Med _; MedComp _; MedSimp _; WN _; AH _; AJ; deVr _; Fr4 _; NO; Walter _; ÁBlM item (vik); Bl item cf. corr.; WPA _; LMNL 394; ; LMNL
Genre. (expected): legal works [jur]: 23 (7); romances [rom]: 13 (7); religious works [rel]: 12 (19); charters [dip]: 12 (5); learned works [div]: 4 (2); contemporary sagas [bis]: 4 (5); family sagas [isl]: 1 (8); legendary sagas [fas]: 1 (3); historical works [his]: 1 (12); unclassified [ ]: 0 (0); þættir [tot]: 0 (2);
External (non-ONP) resources:
...
...
...
...
IN PROGRESS
...
...
...