fyrna vb. [-rnd-]
Status: excerpted citation slips citation text supplemented structured definitions in Danish definitions in English
A.
1)
● ‖ præt. part.: fyrndr forfalden, nedslidt, faldefærdig, forældet ⫽ dilapidated, run down, fallen into disrepair, out of date
allar borgir oc bęi i sinv riki lęt hann efla oc vpp ręisa ef aðr vorv niðr fallnar ęða fyrndar
StjC 57014kirkian var sniovar fvll nær innar alltt hiꜳ alltarinv er harðla var miok fyrnð. ok folnvð
JBpA(2003) 4926sem þeir finnazst spyrr konungr ef hann vill smiða nokkut segizst hafa ⸢fyrnda [var. forna AM 347 I 4°ˣ “D”] holl till niðrtoku
HákHárA(2009) 198Siá kirkia stóð í mörk ein sér ok var fyrnd miök
MarB 1109Þat er ok hans tilbunadr, at hann uill endrnyia þau priuilegia sinnar kirkiu, sem nv synduzt miok fyrnd
Thom² 32710Þat ær hattr gods hofdinngia at reisa kirkiur ok fyrndar endrbæta
Thom² 39135lætur hann endurbæta herskip o᷎ll þav er fyrnd woru edr farin
Adon 1576at kirkian j laufꜳse væri suo fyrnd og fellilig ordin j halldi og metferd sira jons
DI X (1538) 38912
2)
● ‖ præt. part.: fyrndr (om gren) visnet, død ⫽ (of a branch) dried out, dead
B. fyrna + præp./adv.
fyrir: fyrna fyrir
[e-t] ?glemme, ?tilsidesætte ⫽ ?forget, ?neglect
C. fyrnask
1) blive gammel, ældes, forvitre, blive slidt, visne ⫽ become old, decay, become worn out with time
hrornar borgin ꜹll oc fvrnisc oc er at falli comin
~ lat.euersas domus, destructas ecclesias turbine
Dialᴵᴵ 18413 GregDialA 14835Sex vetr oc XX. hever þat verit. er non savrgoþosc clęþi hans. ne fyrndosc
~ lat.ueterescunt
PassBarth 13111 Barth²Cod645 1019Oll ast vex með veniu oc með veniu þuerr. oc oll fyrnniz vanfest ást
~ lat.attenuatur
Pamphilus 2435 Pamph 10817Jarðarennar kraptr firir ferst eigi. þo at hann. fyrnizt
Menota: 38rb22 BarlA 6914þat scal hann eigi abyrgiasc at hus fyrnizt
Gulᴵ 3733Nu furnaz skip i heraði
LandslFrg22 1503endrbœta þat er forsk ęða fyrndiz af mvsterino
StjC 63224Nu fyrnazt skip eða naust i heraðe eða forlazt reiðir
Landsl 3315ef sua er vmbuit þa ma leiglendingr eigi abyrgiazt at huss fyrnizt
Landsl 10616ef skip fyrnizt sua at eigi er fꝍrt þa ...
Landsl 13324Nu fyrnizt skip eða naust i Biorgwin eða forlazt ræiðir sva at vmbota þurfi. eða af nyiu til fa. þa ...
Bl 19912Þat skal hann eigi ábyrgjaz at hús fyrniz
Jb 1317Nú fyrniz skip svá at eigi er fœrt, fái til annat
Jb 1752at þessi klædnadr hefdi ecki fo᷎lnat ne fyrnz a þeim .xl. vetra
VP 3863vatnit tok at fulna ok fyrnaz
VP 5502selia þann grip, er bratt skal faraz, ok taka þann fyrir, er alldri skal fyrnazt ok eigi spillaz ne fyrirfarazt
CecA 29019Hvn ... mælti sidan ... hann (ɔ: skórinn) hefer ordid efter vid lavgina ... sligt er *störslys sagdi hin gamla kona. þuiat skuor þesser uoru duergasmidi. og sv nȧttura ȧ at þeir skylldu alldri fyrnazt mega
Vilm577 15416fyrnast
~ lat.et auxilium eorum ueterasset in inferno gloria eorum
6021 (Vulg Psalm 48,15) GlossPsalt 6120þit hafit fyrirlatið þa staði, er fullir eru af o᷎llum blomum, þeim er alldri kunnu at fyrnaz
Jón¹ˣ 42622Smiða ek hus, þau er alldri fyrnaz
ThPost¹ˣ 7131hin mikiláta Brynhilldur er fegurst er kvenna j sudur londumm og sua nordur af speki og storvirkium er gior verda fyrer hennar saker og seint munu fyrnast
Þiðrᴵˣ 3816
2) [fyrir e-m] (jur.) forældes ⫽ (jur.) go out of date, become invalid with the passing of time
Legorðz soc engi fyrniz aðr socnar aðili veít sv er barngetnaðr fylgir
GrgKonᴵᴵ 5221alldregi fyrniz leynd þiof söc
GrgKonᴵᴵ 16315Görtøkis söc fyrniz eigi
GrgKonᴵᴵ 16317Eigi scal tiundar söc fyrnaz helldr eɴ avɴor fe söc eða fiarheimting
GrgKonᴵᴵ 21318Ef maðr vill søkia vm hernað þa scal sott a eno .iii. alþingi þaðan fra er aðili spurðe. en aldrigi fyrniz ef leynt er firir honom
GrgStað 38412þa scal haɴ brigða land a sumre undz oll eru brigð. nema haɴ vile fleire brigða. oc fyrniz þa eigi brigðin
GrgStað 4113fyrniz merkia gangan alldrege sva
GrgStað 42112þat ero alt .iij. þinga sakar of suinen nema gör töke. þat fyrniz eigi. tolftar quiðr kömr til. scogangs sakar þeꜱar
GrgStað 43123Nu stendr skulld .xx. vetr. æða .xx. vetrum lengr. þa fyrnizt su skulld firi vattom
Gulᴵ 247Nu stendr skulld .xx. vætr eða lengr. þa fyrnizt su skuld firir vattom
Bl 25712stendr skuld .xx. vetr eða .xx. vetrum lengr, þá fyrniz sú skuld fyrir váttum
Jb 21815
3) [við e-t] [e-m] blive glemt (pga. ngt), falme (mht. berømmelse) ⫽ be forgotten (because of sth.), diminish (in fame)
þa glevmþi klercriɴ orþom Benedictus. þvi at þꜹ foro honom at fvrnasc er langt vas fra liþit oc toc vigslor
GregDialA 14915eigi man þitt agete fyrnaz mega
~ lat.ueterum corrodet ... dierum
Alexandreis 18818 (VII 361) Alex 11122Hertugarnir höfðu fylgt hónum ok kváðu hans afrek aldri mundu fyrnaz
ÁsmS 9811Þotti honum ser þa skiotara fyrnaz liflat Droplaugar
Dpl 14626Er þessi hlutr svá frægr at ei má fyrnast. Hér um kvað Einarr Gilsson þrjár vísur
GBpD 13532Er þetta verk svá víðfrægt, at aldri mun fyrnast
GBpD 18234(proverb.; GerSprichw 30) her kemr nv at þvi með ockr sem mælt er at fyrníz vínskapr sem fundir
FinnÓT 11213hans nafn man alldri fyrnazt i þyverskri tungu
Vǫls 8515Sigurdr ... mælti þetta er so mikill dreingskapʀ at þu syner mier at alldri mun fyrnazt medan Hunaland er bygt
SigFót 24321er alldri mvn fynnazt, á medan verǫlldin byggiz
ElisC 12413So er hann (ɔ: Hrólfr) mikill ꜳ̋giætiz madur ad hanz nafn mun ei firnast medan verǫlldinn er bygd
Hrólfˣ 477erum vér virðir eptir þat sem aðrir framfærslumenn, ok firnaz við þat seint várir harmar
ÞStangˣ 8516
● ‖ impers.: fyrnisk [e-m] [e-t / um e-t] [við e-n]
Þat scolom ver eige láta oꜱ fyrnasc
●HómÍsl³³(1993) 53v17at henni scyldi *alldrigi fyrnaz stormerki drotens vars
HómNo²⁸ 1319henne matti eigi fyrnaz við Svia konung þat er hann hafði verit at falli Olafs konungs
ÓH 1238Alllítt fyrnisk mér þat enn
Korm 26815til þess at henni skylldi alldregi fyrnaz stórmerki dróttins várs
MarS 4917ecki fyrníz fiandanum enn til þessa dags vm sítt valníngar ker. at leika med allzkyns ognum
Gyð(1995) 2162at manninum megi þat alldri fyrnazt eda ur minne lida
Physiogn435 923þui vidara vrdu menn gladder med hanz jardteiknum sem þeim fyrndist meir er nærre voru heims vistum
ÞBpC⁴ 4041
● má/mun seint fyrnask [e-m] [e-t]
þetta sama er nu talþa ec ma os seint fyrnaz
Sv 10627Seint ma oss fyrnazt skaum ok osigr
KirjA 539seint mun fyrnask mér, hversu þér hafið unnit á Gretti
Gr 26311seint mun mier fyrnazt su hinn haduliga hneykia og hinn somalausazta suijuirding
SigÞǫgl 1322gǫrzk hefir þat í okkrum viðskiptum, at ek vænti, at þér muni seint fyrnask
BjHˣ 14220
Form.: fyrnaz (11); fyrniz (10); fyrnazt (9); fyrnizt (7); fyrnd (4); fyrnast (4); fyrndar (3); fyrníz (2); fyrnask (2); fyrnda (1); firnast (1); fvrnasc (1); fyrnasc (1); fyrnisk (1); fyrnniz (1); fyrndist (1); fvrnisc (1); furnaz (1); fyrna (1); fyrnð (1); fynnazt (1); fyrnz (1); fyrndiz (1); fyrndosc (1); firnaz (1);
Gloss.: EJ; ClV -sk; ClVAdd _; ClVErr _; ClVSuppl _; Suppl1 _; Suppl2 _; Finsen -st; Fr -st; FrErr1 _; FrErr2 _; FrErr3 _; LLFrämm _; Hertzb -st; HertzbLat _; HertzbTill _; Suppl4 _; Fischer _; Anm _; Bin _; Rím; LP -sk; Med _; MedComp _; MedSimp _; WN _; AH -sk; AJ _; deVr -st; Fr4 _; NO -st; Walter _; ÁBlM; Bl; WPA _; LMNL 1587; ; LMNL
Litt.: Dennis, Foote & Perkins 2000 390; Hægstad 1916 33
Genre. (expected): religious works [rel]: 20 (18); legal works [jur]: 19 (6); romances [rom]: 9 (7); family sagas [isl]: 5 (8); contemporary sagas [bis]: 4 (5); legendary sagas [fas]: 4 (3); historical works [his]: 3 (12); charters [dip]: 2 (5); learned works [div]: 1 (2); þættir [tot]: 1 (1); unclassified [ ]: 0 (0);
TW (red.) — June 2021
JL (dan. def.) — October 2021
ÞH (strukt.) — October 2010
External (non-ONP) resources:
...
...
...
...
IN PROGRESS
...
Lexicon Poeticum (2nd ed.)
This uses metadata and images from septentrionalia.net
fyr, fyrir - fyrr, fyrst
...