°2hver pron. interrog. [hvess, dat. hveim/hví; dat. hveim] (kun belagt i neutr. sg. & masc. dat. sg./pl.)
Status: excerpted citation slips citation text supplemented structured definitions in Danish definitions in English
I. A.
1) [e-s / e-u] hvad
þa vas set v̇fir hví stafriɴ hafþi bvit
●Nik655 47hann sa mart liþ fara, oc visse eigi, meþ hvat þeir foro
Martin¹ 5598æf sva kann til at værða at konongr mælir til þin noccor orð þau er þu næmer æigi ... þa skallt þu hvarki sægia .haa. ne .hvat. hælldr skallt þu æcki meira um hafa en qvæða sva at orðe .hæʀra
Kgs 4816uil ek nu bidia ydr at þier gered meiri grein firi mer a þessu. huat halldanda er þat sem jatat er. edr huat riufanda er þat sem lofat er
KgsA 1226
‖ (i direkte spørgsmål) :
hvat es þat þa
●FV15²(1993) 15v17huat teleskþu at ǫ́nýto
●HómÍsl¹⁹(1993) 29r20hvat drambarþu iorþ oc asca
●HómÍsl¹⁷(1993) 25v19Hveꜱ leiteþ ér
●Theol15²(1993) 78r16Hvat ętlar þv broþer hver stiarna þvi mvn valda meþ scꜹpvm. er sva illa hever snvezc scap kono miɴar
ClemCod645 3928I ⸢hvi [var. hueriu SÁM 1 13ra2] hever þér . þat mest brvɢþezc
ClemCod645 5120⸢Hvi [var. Hveriu Pétr²Aˣ 1898] svarar þv nv simon
Pétr²Cod645 8415Hvat ive þer umb [oc hreþez] at gripa þenna mann Jesum, er beði er minn ‹ovin› oc yðvarr
Niðrst¹ 333Ærlingr snẏr i mote hanum oc kvæðr hann. konongrenn svarar. Hvat er nu. Ærlingr vill tu banna mer at ganga
ÓHLeg 474Scal maðr epter maɴ lifa. Eða huat kueðr þu nu. láttu mic heyra þat
Eg162θ(2001) 905huat faðer sagðe hann. hellzt likar mer af þui allu. er ec hevi seet. diaflar þeir er svikia menn
BarlA 14322Hvat boþar þv oss af londom
SveinkaMork 3105huat sagdir þu .i. sinn systir erca sua at ec hœyrða huart æigi þetta. En helgi Guð i himnum ueittu mer þetta at ek verda drottning hunalandz
Þiðrᴵᴵ 9913hvat þicki þer likligast hvert hann man riðit hafa
Heið 721hann svarar. Barði er her nv hvat uilltv mer fostra
Heið 771Huskarl spyʀ. hvat dreymði þik. segir hann
Heið 8319Hvat ser þu moðir. eþa er nockot haskasamlikt mino rike
ÓTOddS 2027hvernig myndir þu hatta ef þu kæmir i oʀosto. oc vissir þu þat aðr at þar scylldir þu falla. hann svarar. hvat væri þa við at sparaz. at hoɢa a tvær hendr
Sv 5017huat er nu i leikum til skemtanar?
FbrHb 1583vaknaði hann alltraut oc mælti nǽr i ouitinu huat huat herra segia þær ofriðr er kominn i bo᷎inn
BǫglEirsp 45132Hann mælti þa til sinna þionostomanna. hvat er. er svæinninn davðr
StjC 5187hvat segir þv til. hvart ver skolvm fara at striða
StjC 60312Hvat ætlar þu, hvart ek muna mega sia hann?
ThPost² 73118en hvat kemr þér í hug, hverr ek muna vera yðr Írum, ef þú efnir eigi orð þín
ǪrvS 7518‹Biorn› segir hann. hvat uilltu leggia til i slaturin uid oss. ef uer aukum nokkut hion uor
Heiðy 9728hann suarar. huat synyz þer ráð hann mælti. bioða þeim ollum heim til uistar. þat væri þinsligt
Heiðy 10325Þa spyʀ Gangleri: Hvar er sa gvð, eða hvat ma hann, eða hvat hefir hann vɴit frama verka?
SnE 1017Þa mælti Gangleri: Hvat hafþiz hann aðr at, en himinn ok iorð væri gǫr?
SnE 115Gangleri mælti: Hvat var vphaf eða hversv hofsc, eða hvat var aðr? Hár svarar: Sva sem segir i Volvspa
SnE 117Gangleri mælti: Hvat var vphaf eða hversv hofsc, eða hvat var aðr? Hár svarar: Sva sem segir i Volvspa
SnE 117Þa mælti Gangleri: Hvar bygþi Ymir eða við hvat lifþi hann?
SnE 1317Þa mælti Gangleri: Við hvat fæddiz kyrin?
SnE 1320Þa mælti Gangleri: Hvat varþ þa vm þeira sætt, eða hvarir vorv rikari?
SnE 149Þa segir Gangleri: Hvat hǫfðvz þa at Bors synir, ef þv trvir, at þeir se gvð?
SnE 1419Þa mælti Gangleri: Hvat hafþiz Allfꜹðr þa at, er goʀ var Asgarðr?
SnE 203Þa mælti Gangleri: Hvat er at segia fra þeim stað?
SnE 223Þa mælti Gangleri: Hvat er fleira at segia stormerkia fra askinvm? Har segir: Mart er þar af at segia
SnE 243Hvat er þar fleira hꜹ[fvð]staþa en at Vrþarbrvɴi? Har segir: Margir staþir erv þar gǫfvgligir
SnE 2510Þa mælti Gangleri: Hvat gętir þess staþar, þa er Svrtalogi breɴir himin ok iorð?
SnE 268Hver erv nꜹfn aɴaʀa ásaɴa, eða hvat hafaz þeir at, eða hvat hafa þeir gert til frama?
SnE 2820Hver erv nꜹfn aɴaʀa ásaɴa, eða hvat hafaz þeir at, eða hvat hafa þeir gert til frama?
SnE 2821Eþa hvat er skemtvn Einheriaɴa, þa er þeir drecka eigi?
SnE 4418Þa mælti Gangleri: Hverr a þaɴ hest Sleipni, eða hvat er fra honvm at segia?
SnE 459Þa mælti Gangleri: Hvat er at segia fra Skipblaðni, er hann er betzr skipa?
SnE 4720vaknar Skrymir ok mælti: hvat er nv; fell akarn nokqvot i havfvt mer, eða hvat er titt vm þic Þoʀ?
SnE 5213Þa mælti Gangleri: Hvat verþr þa eptir, er breɴdr er * heimr allr ok dꜹð goþin ꜹll ok allir Einheriar ok alt maɴfolk
SnE 7417Jorunn ... mælti. huat er þess vorðit i ferð þinni er þer fær nu hlatrar
Dpl 16924huat ætlar þu hversu marger þeir muni vera
EgM(2001) 14218huat er nu dotter tyɢr þu nu nockut
EgM(2001) 14828Huat ætlar þu, huarr ockarr mundi af oðrum bera, ef vit reyndim með ockr?
Fbr 426Kormákr tók hest sinn ok vápn ok sǫðulreiði. Þorgils spyrr: Hvat skaltu nú, bróðir?
Korm 22815er hér kalekr einn dýrligr, vit hvárt þú kennir hann. Romalldus svaraði: ⸢*Hví munda ek [AM 234 fol 54vb9 “A”; non emend. hvat mun] kenna hann, eða nær (sic ms. 83rb⁷) var hann gerr?
MarB 15124n.Eigi þicki mer uist vm, segir hon, eða hvat er? Villtu eiga mic?
MarS 2994Veiztú ... hverr brotit hefir skip þitt? Hvat segir þú til? segir hann
NjM 26512Huat er nu til ráds
Gyð(1995) 1984segir Einarr, at hann vill til *seilaz, syniz mer at viamnadi ganga sva bvit, æða ⸢hvat [var. hverju “IIp”] viltv þer af skipta
StuᴵK 811þa tok Þora en ellri til orda: hvat aetlar þv systir, hversv lengi þetta man vera, at eigi verði menn til at bidia ockar ... Þar ber ek litla hvgsan fyrir, segir in yngri Þora, þviat ec vni all-vel við, meðan sva bvit er
StuᴵK 24819Huat ætlar þu Þorir sagði hann ef ek kem til Noregs. huart bændr mono vilia taka mik til konungs
ÓTᴵ 2097hvat boðar þv oss af lavndvm
SveinkaHulda 12713Hvat er þeim, segir Grímr at þeir mega eigi inn ganga at finna mik
ǪrvM 1821huat skal nu rads taka segir Þorír
Fær 8219Hvat dreymði þik?
Ljósv 588Hvat hyggr þu, hverr þessar allar mune fordaz fa, sva at hann skade ecke
VP 65923Herra, huat veldr, ath þer erot svo starsyner ꜳ̋ fiallit
ÞJ 223Ho ho pafve, so᷎gdu þeir, hvad hefir þu gert?
Greg 38522Her er ek nu, hvat ko᷎lludu þer mik
Nik2 2431huat mundi vesalmenni þessi ætla sier at beriazt wid slika kappa sem þeir Randuer eru
Vikt 1715Asgerdr mælti: því hefir svo skiott skipazt? edr hvath berr til þess?
Gísl 1216lattu af at líuga ok hlyda sonnu. Almachius męllti huad hefi ‹ek› logit
Cec429(2011) 1073hvat er, sagði hann, hefir eingi gletz við bók mína síðan ek gekk?
Æv²³624 8514hvat er hreinsanar elldr
Eluc238XVIII(1989) 1205hvat er þier at þv hleypvr so fꜳst med so mikille ordamælge
GeorgReyk 31910hvat segið þér mér til þess? Hví farið þér eigi til Hákonar Ívarssonar, hann er hér landvarnarmaðr minn
Hkrᴵᴵᴵˣ 14415gef mér hjúpinn, konungr. Konungr segir: hvat skal þér hjúprinn?
Hkrᴵᴵᴵˣ 25316[var. + Hvat er til ... hefir þú skotit rindil? AM 514 4°ˣ 21v(42)13 “C-hdrr.”]
var. Ljósv 5522: AM 514 4°ˣ “C-hdrr.”Enn huat er nu, er nockut falt lios þetta hit mikla ok biarta? Huat er at þui? segir karl. Ek villdi kaupa kuat byskup
MarD635ˣ 10537En hvat talaði hann um mótgangsmenn sína? Um talaði hann nǫkkut, segir Magnús. Hvat? segir Þórðr
StuᴵR8ˣ 48918spurði Þorkell prestr, hverir menn væri komnir; en Þórðr segir til sín. Hvat er komit fleira? segir prestr. Þórðr mælti: Þorgils ... við nǫkkura menn
StuᴵᴵR11127ˣ 1825
‖ (i indirekte spørgsmål) :
Hon (ɔ: Ásta) gerer nu væizlu mikla oc bẏðr til vinum sinum. Nu er rꝍtt um bꝍnar orðet. hon sætr Olaf son sinn i kne seer, Oc spurði hvat er hann skildi af þui er mællt var. eða hvart hann kẏnni nokcora skẏn a hvar hann villdi at þetta rað lẏti
ÓHLeg 612Eitt huert siɴ geck Arinbiorn til hans oc spurði huat til bar er hann var sua ukátr
Eg162θ(2001) 902konongenn. spurði. huat er vollde. sottar fare hans
BarlA 9135hann spurði huat er hann het. eða hueria tru er hann hafðe
BarlA 9915hann ... spurði huat [var. + er AM 232 fol “b”, etc.] til hafðe borezt
BarlA 15217hann scal þa spyria hveim ec hevi þa iorð sellda
Gulᴵ 8830Jsungr konungr oc hans synir spyria huat gort hæfir hærtnit konungr af vilcinalandi er þæira var hinn mæsti uvinr
Þiðrᴵᴵ 2702Jon prestr ... spurdr. huat er hann mynndi til vm maal Biarna
NoDipl (1291) 5852Hon lætr fylgia slatrinv sinn stein firir hvern þeira. þeir spurðo hvat þat skylldi merkia
Heið 743Kemr hann at dyrum. spyrr hvat hon uill
Heið 7627þeir spvrðo. hvat tiðenda væri i kꜹpstefnvnni eða hve fiolment þar uæri
Heið 828hann kvaz oglꜹgt hafa spurt hvat þar er titt kvez ok ꜹngu mali þickia skipta
Heið 8210kom H. (ɔ: Hákon) i moti honum með miklo liþe ... ok spurði hvat nafni hans villde
ÓTOddS 1820spvrðe hann hvi gegnde þesse styriolld
ÓTOddS 7728konungr spurði hvat ⸢er titt væri [var. um væri at vera SvEirsp 2891]
Sv 3725konungr vacnaði oc spurþi ⸢hvat er væri [var. huat er vm væri SvFlat 56533; var. hvad kǽmi SvEirsp 28915; var. hwat wæri Sv81 4215]
Sv 387Sverrir konungr spurði ⸢þat hvat [var. huað SvEirsp 32522] Viðkuɴr hafðiz at
Sv 8032konungr ... spurði menn raða hvat ⸢er [var. ÷ SvEirsp 3798] til scylldi taca
Sv 13621spyrr Onvndr Symonarson hvat þeir sogðo tiþinda
HkrFris 3652Síðan spurðu þeir brœðr bœndr, hvat þeir vildi til leggja
NjR 6710biðr hana skyndiliga niðr ganga ... ok forvitnaz, hvat er tiðt er
ClarA 1139konungr fagnaði honum. ok spurði huat er hann villdi
EgM(2001) 11424Jarl spurði huat þa væri tiðenda
EgM(2001) 14413gakk til mín heimolliga ok seg mér hvat tíðs er
Æv⁸⁵ 25023Antipatr uissi huat tidis var
Gyð(1995) 1607spurdi, hvat þeim synðiz af at kiosa
StuᴵK 11518Her af fekk Rafn mikit amo᷎li, sva sem Gudmundr Gallta son sagði Gvðrvnv systur hans, er hon spurdi, hvat hann heyrdi ro᷎t of mala-ferli Rafns
StuᴵK 30621Spyria þeir Eyiolfr, hvat samnaðr þessi skal. Enn Ivarr segir, at þeir skulv nv at keyptv komaz, aðr þeir fae eign hans
StuᴵK 33528Sighvatr spurði, hvat þeir be᷎rizt fyrir. Þeir segia, at þeir e᷎tluðu at veriazt þaðan
StuᴵK 42417Abram let eigi sem hann uissi huat tidis uar
Stj¹ 1131ok spyria eptir, ⸢hvat nyss [var. nytt AM 634-635 4°ˣ “D”] hafui til borit
Mar240a 8669þeir spyrja huat er hann mælír til
Fær 619hann hafde uppi nasarnar ok var yggldr ok spurde hua komi værí
Fær 248spurdi hann Þorbiorn, hvat hann ætladi, hvi Sveinn mundi eigi finna hann
Orkn 2035Tiburcius spurdi, hvat hann vissi til, at sva væri
CecB 27930þá spurði Geitir Grím, hvat hann vildi ráða sinna
Brandkrˣ 19011Ketill spyr, huad honum væri
Fljˣ 657Hann spurði, hvat þeir segja tíðenda
Hkrᴵᴵᴵˣ 4214er hun spurdi huad hann heyrdi rætt vmm mꜳla felli þeirra Rafns
HrafnAˣ 22218
‖ (i retoriske spørgsmål) :
En hvat es undarlict þott helgir meɴ lifandi góri iarteinir
GregDialA 10111Ef diofoll oc englar hans olicamligir qveliasc i licamligom eldi. hvat es þa undarlict þott andir keɴi licamligra qvala aþr þę́r taci licami
GregDialA 13914En hvat er þess i scepno Gvþs er þeir megi eigi lita
Hóm677 4426Aller sculum vér at þvi hyggia hversu vér varum borner í hæim þenna. ok þat vita at hvi ver sculum verða. er vér heðan hverfum
HómNo²³ 10116Hvat þvrve nv orþa vmb. A morgon scal yþr alla reýna
Pétr²Cod645 8512huat myni honom nu sua aɴt at hitta mic. at ec mega eigi riða heim leiðar miɴar
Eg162θ(2001) 1724ef ec scal a gvð nacqvat trva hvat er mer þa verra at ec trva a *hvita Crist eɴ a aɴat gvþ
ÓH 5368hvat veít ec ... hvart meɴ mvno alldregi hǽtta fyʀ lygi sꜹgvm ȷ́ laɴdino en noccoʀ hangir vṗṗe fyrir
Jvs291 10213Huat er þa undarlegt, at mer gange gagnstaðlega
~ lat.Quid igitur mirum
13925 Thom¹ 1393En hvat ef hann frestar sinni syn við þig skalltv fyrir þvi fyrirlita hans ast
ViðrLS544(1995) 2006En hvat er sva illa verðr at þv fegriz um rið ok þit mal i lag komit ... En þv bregðr a hátt verra ok vendir þig til vandra verka
ViðrLS544(1995) 22826En hvat ef oft er vent til vmbota ok opt til meina
ViðrLS544(1995) 2292hvat vm born þin er alin erv af likam þinvm grata mantv frafall þeira
ViðrǼHHauksb 30736Hvat litið ho᷎fvm við lavst til at gefa gvðs manni ef við fo᷎rvm at finna hann
StjC 44213Hvat þarf her langt vm at gera
Mar655XXXII 4472Hvat er þa vndarlikt, þott hann vili gera mer afls mvn ok leggia vndir sik riki mitt?
MarS 18715Hvat er, herra minn, hvar skal ek af taka viðrkvæmilikt form þessa huss i vidd eða breidd eða hæð at þinum vilia?
Mich 7068Hvat ek veit, segir Gunnarr, hvárt ek mun því óvaskari maðr en aðrir menn
NjM 13823Hann svaraði: Hvat mundi ek fugl vera, er ek em maðr
Æv⁷⁹ 21323En hvat munum vér bréfa af því siðferði, sem guð prýddi hann með í þessum kennimanns dómi, utan þat í fyrstu, at hann samdi sínar lendar með linda skírlífis
GBpD 133huat hyggr þu ast min huersv hrædd ek munda vera vesol ad sꜳ hín grizki hertvgi mundi skilia ad eilifu ockart blidlæte
TrójS 12422huat þarf her at tala mart vm
ÞorvVÓTᴵ 2869Var þetta morgum heyrinkunnikt, þviat guðs maðr er lioss i þessum leik. Hvat er fregn miðil annarra einn fuglari
Jón⁴ 47312Hvat er nu þa ættlannda, at med þessum manne hafi verit suikligar agirndir
Thom¹B 2753Hvat þarf her lanngt vm at gera
~
HMSᴵᴵ 1318 Nik Holm perg 16 4° 45r30huat hefui ek sligt heyrt at taka a ser mutu sem putur ok fe sem ueslingar
EindrErl 19711En hvat er þat, er gullzins þorsti fær eigi þraungt agio᷎rnum manne?
PErem 18426Hvad stodar oss þa at stiga yfir þioder, ef vær stigumzt yfir af klækum ok grimleik?
Silv 25017sꜳ hann ath gridungr eirn akafa mikill uar leiddr til hoggs ꜳ mot eitt og hio Þormodr so ath fiarre kom nidr hofudit. þa mællti konungr. huad se auruænt ath hann hoggui fleira stort en naut ein
MHFlat 3775Eda huad syniz þier ok ydr þat litils vert vera. er gud greindi ydr fra ollum lydum odrum
Stj² 32835Hvat má vita, hversu verðr um þat, er lýkr ... en allólíkligt þykki mér þat vera
Gr 1386ef ek ræð nǫkkuru um heilsufar Grettis, hvat má þá kalla ørvænt, at ek ráða vindblǫku þeiri
Gr 25619nei segir hann huat skylldi mier nu at skriptaz eda bæta mitt lif eina stunnd eda tuær
ÆvMið²³ 5011huat mun eg þat gera nema ecki segir hun at syrgia eda syta edur þia minn likama j neinu
ÆvMið²⁴ 5211Úlfr mælti: hvat er örvænt, at sá maðr fáist hér í landi, at nokkur áhöld gjöri konungi í taflinu
Mág² 407Hvat er ⸢þá [var. til AM 531 4°ˣ “b”] ráða
KlmBˣ 25213
‖ (+ pleon. er) :
seg mer hinn sæle sunr. huat er þik ryggir
BarlA 636þo vil ec at þv skyrir firir mer. huat er mer hœver heðan i fra hafvazt. eða huat er þv kallar skirnn
BarlA 2037þar af verðr sva mikil vanvizca með mannenum. at hann kann eigi sia hvat er sonn sęla er
Alex 11031Nu mattu segia herra huat er þu villt honom fa. Þa svarar Attila konungr. fru vist segir þu satt at Þiðrekr konungr af bærn hæfir længi með oss værit oc mart gott oss gort
Þiðrᴵᴵ 22223Er ockr hællzt kunníct huat er nord[r] þar med oss hæfir. verít ok framfared
NoDipl ([1299]) 1104hann þottiz vera ihuga-fullr hvat er þeꜱi maðr myndi vilia
Sv 1011er forvitnaz villdu hvat ⸢er [var. ÷ SvEirsp 31319] konungar sogðu
Sv 6617þottuz menn finna hvat ⸢er [var. ÷ SvEirsp 33719] hann villdi
Sv 9432Er mest fra þvi sagt hvat ⸢er [var. ÷ SvEirsp 4207] þar varþ til tiðinda er konungs-merkit for oc hann sialfr var við staddr
Sv 1771uilldi hann helldr láta eptir leíta huad ⸢er [var. ÷ Sv 627] títt væri
SvEirsp 26030hann skal viss verda huat er fo᷎dur mínum hefir at bana ordit
Fær 8718en hugsudu liitt um, hvat er þeir hofduz at, er undir dromundin hofdu lagt
Orkn 24819ok spurdi huat er hann ætladi
SvFlat 53619eigi vissi hann huat er honum bio i skapi
SvFlat 53831ath leysa ok vpp liuka, huat er rettlæti digtar ꜳ himne ok iordu
Thom²y 49111þꜳ þyrfti eigi at segia þeim huat er þeir skylldu at hafaz
SigÞǫgl 1112
● eða hvat
Nu kallar konongr a þec mæð aqvæðno nafni þa varazt þu þat at þu qvæðer hværki hu. ne ha. eða hvat
Kgs 5731ertu nú heillum horfinn, Ættartangi, eða hvat?
Vatnˣ 686
● hvat er nú
huat er nu her at liggia
SvEirsp 38926vaknar Skrymir ok mælti: hvat er nv; fell akarn nokqvot i havfvt mer, eða hvat er titt vm þic Þoʀ?
SnE 5212Þa mælti Vtgarþaloki: hvat er nv Þoʀ; mvntv nv eigi *spara til eins dryckiar meira en þer mvn hagr avera?
SnE 5617hvat er nv heʀa biskup. hafvi þer nv eigi sjálfvir gengit ꜳ þav lavg, sem þer settvð
JBpA(2003) 148huat er nu. hvi ertu sva bleikr. en stundum svartr sem io᷎rð
ÓTᴵ 23520
● hvat nú þá
Hvat nv þa allt at æinv styrkiz þer Philistei oc verit hravstir dræingir
StjC 43414Hvat nv þa. ero æigi aar Damaschv borgar Abana oc Pharphar
StjC 6177Hvat nv þa. man ec i moti drottins vilia vera kominn til þessar borgar
~ lat.Numquid
Vulg 4Reg 18,25 StjC 64131Hvat nu ða, nema sva sem hann tok at þroskaz, sva tok hann ok at þroaz i hattum heilags sidferdis
Remig 22319hvat nu þa uillizt allr heimr enn þu einn segir satt
KatB(2017) 2911
● hvat þá
Ec se mikla sẏn sagðe hann. hvat þa sagðu þæir
ÓHLeg 2020hvat þa. er nockot þvi trvanda er einn sveinn segir
Alex 1231
● hvat þó
● hvat lengra/...
Hvat lengra af hans ferð?
Æv¹ 921Hvat lengra? svá kemr hann heim á búgarð Kolbeins mágs síns in profesto sancti Lucæ
GBpD 4120en hvat lengra? laxveiðr er komin í á hans með því megni, at hann selr til mikils fjár um sumarit
GBpD 14123Ok huat meira edr lengra, ek bad liknar drottinn myskunnsamann, ok hann heyrdi mig syndugan
Thom² 46810Ok huath meira? enn þetta ferr fram, ath keisarans sendibodar koma aptr
ClarB 211Enn huat þers meira?
ClarB 1816Huad þess meira?
ElisD 1233
● hví sǽtir/gegnir þat/...
Verþe vile þiɴ svasem a himne oc a iorþo. Hui sę́ter þat. nema þui at sva þiónem wer goþe a iorþo sem englar hans þióna honom a himne
●FV15²(1993) 15v13⸢Hvi [var. Hueriu MHFlat 3277] gegnir þat s. (ɔ: segir) hon
Mork 1382Hacon s. (ɔ: spurði) ⸢Hvi setir [var. hueriu gegnir MHFlat 36125] þetta
Mork 2081⸢hvi [var. hueriu MHFlat 3651] hefir gegnt op þetta ę. (ɔ: eða) hlamm
Mork 21416Konungr s. (ɔ: spyrr) ⸢hvi þat gegndi [var. hueriu þath sætti MHFlat 3797]
Mork 25016biðia Eystein konvng leɢia til noccor raþ at hann fengi vitat hvi gegndi
Mork 35723oc spurþi hvi vgleþi hans gegndi
Mork 35728hvi setir þat
Mork 38228Eigi *veit ec ... hvi sętir harc þetta oc laup er þer gerit
ÓH 2818Þa vgleþr Islending oc spuʀ konungr hvi þat gegnþi
ÞorstSMork 19923sa þeir hann eigi ok vndrvþuz ok vissv eigi hvi gegnde
ÓTOddS 15332hvi gegnir þat er þv hefir þetta gertt
ÓTOddS 15926vil ec, at þv spyrir hann, ⸢hvi slict [var. hueriu þat Holm perg 7 fol “B”] sę́ti
KonrA 5336Eyjólfr spyrr: Hví sætir þat?
Glúm 615Ruben spurdi hui sættí
Gyð(1995) 1815Menn frettv at, hvi þat gengdi
StuᴵK 11910Þorir erkibyskvp spvrdi Gvdmvnd byskvp hvi sætti er hann vigði keɴi menn flærvm vigslvm seɴ enn eiɴi seɴ
GBpB(2018) 1306Hví sætir nú?, kvað Asmundr hví ferr þú eigi leiðar þinnar?
ǪrvM 323Hvat ætlar þú ... hví fjǫlmenni þetta sæti?
ǪrvM 3213hví sætir, Hjálmarr, er þú biðr eigi Ingibjargar segir Oddr, fyrir því at ek sé, at hugir ykkrir standa saman?
ǪrvM 689hann spurdi hvi þad gegnde
ÁBpˣ 910Bónda-liðit segir ok kváðusk eigi vita, ⸢hví [var. hverio AM 45 fol “F”] gegndi
Hkrᴵᴵᴵˣ 4202
2) hvad for en, hvad for nogen, hvilken, hvilken slags
sæg mer ... i huæim stað þu býr
Streng 885eige fa þæir ok a fundet, meðr hvæim hætte er þeir mege þenna vanda forðazt
Thom¹ 10614meðr hvæim hætte er konungrenn villde mek Cantuariensi kirkio upp geva
Thom¹ 10915Þar nest var fra þi sagt, hvǽim hætte er hann varð erkibyskup
Thom¹ 1187undraz (Loðvíss konungr) ... segiande ollum þæim er uið oro, meðr hvæim hætte er Hæinrekr konungr hefer nu enn framm faret mote Thomase erkibyskupe
Thom¹ 15022væx honum ... forvitne a, hueim hǽtte er þetta man verþa ... ok biðr mikilega, at erkibyskupenn gere honum grein a, hvæim hætte er þetta man verþa
Thom¹ 15320með hvæim hǽtte oc greypleik Heinrekr konungr meðr sinum monnum ganga mote Thomase
Thom¹ 1774mæðr hvæim hǽtte ær ærkibyskupenn af Jork flutte
Thom¹ 22811oc huar lukaz skal. með ⸢þæim [var. huæim AM 304 fol “B”] hætte sem stendr i brefabok konongsens
var. Hirð 43211: AM 304 fol “B”[var. + Med huæím hette oc varyghd vtvord scal hallda i vfridi NKS 1642 4° 164r31]
cap.
var. Hirð 44214 → Hirð NKS 1642 4° 164r31
‖ (hvat + gen. sg.) :
Hvat vanda er mer a viþ yðr s. (ɔ: sagði) konvngr
Mork 10113●●● huat man ueðrs a morgín
Rauð4 6678Nökkuru síðar tók hann vit sitt ok kom á hugsun, ok þóttiz eigi vita, ⸢hvat ráðs [var. hvert ráð AM 234 fol “A”] taka skylldi
MarB 906Loðinn gekk til Astridar ok spurði ⸢huat væri raðs hennar [var. huert rad hennar væri GKS 1005 fol “D²”]
ÓTᴵ 2033Huat herra er hann þers at ek lyði sua mikit upp aa hans tal. at ek gefa lidugan Jsraels lyd
Stj¹ 2638forunautar Þorkels ... spyría nu Þorkel huat rads skal taka
Fær 3416þa tala menn Sigmundar vm huat rads skal taka
Fær 4226ok spurdi heilagan fodur, hvat gods hann sæi med honum
VP 60020spyrr Þorgeirr, hvat veðrs væri uti
Fbrˣ 2210oc sea hvat liðs eða vapna er i bꝍnom
FskAˣ 37717Hann ... spurði, hvat ráðs hennar var
Hkrᴵˣ 35911ok kanna hvat ⸢liðs er í býnum [var. ver hofom liðz AM 45 fol “F”]
Hkrᴵᴵᴵˣ 4868
‖ (hvat + gen. pl.) :
hvat husa er þat er hann var sva fus til
HómNo¹⁹ 8921Hvað þegna er sia enn orþføri maþr
Páll¹ 22120spurþe greifenn, hvat þegna hann vere
Páll¹ 22714spyrr huscarl Þorsteins huat Biorn atti gesta um quelldit
ÓTOdd 92ro᷎ddu þeir um huat sueina þat myndi vera
ÓTOdd 134eþa hvat tiþenda verþa man
ÓTOdd 6810Hvat karla er þat er ec se
Mork 38515Hvat er nv scallda meþ oss s. (ɔ: segir) konvngr
Mork 44721oc røddv vm sin i milli hvat scipa þat *myndi vera
ÓH 4524þa mællti drottning. herra se her nu huar þetta dyr man farit haua oc hyɢ at æf þu kennir huat dyra þetta man verit haua. jarlinn litr ‹i› sneoen oc ser stadin at kuenmaðr mun þar niðr hava lagz
Þiðrᴵᴵ 12319þa spyʀ jron jarll huat er dyra flest i þeim skogi er mest eru firir ser
Þiðrᴵᴵ 1255þa tekr Barði til orða. hvat er tiðenda at segia vr heraðinv
Heið 9028var þat siþr hennar. at ho᷎n var borin i hꜹllina hvern iola aptan oc skylldi segia hvat þa veri tiðenda vm heiminn
ÓTOddS 2024hann spurði hvat tiþinda væri
Sv 17121ek mun ganga fram fyri budna, ok uita huat þar se til tiðinda
FbrHb 1609hvat karla er þat er ek se þar
HkrEirsp 1507Hǫskuldr sagði til sín ok spurði, hvat þar væri gesta
NjR 656Hvat er þar tiðenda. seg mer satt af
StjC 49420þa a sa halft ... er iorð a ⸢huat dyra [var. dẏri AM 71 4° 48r(95)b1; var. hvatke dẏr AM 309 fol 47r15] sem er
Landsl 1469huat vndra varþ þeꜱ. er þetta gorþisc af
Ridd623 318Þa spyʀ Gangleri: Hvar er sa gvð, eða hvat ma hann, eða hvat hefir hann vɴit frama verka?
SnE 1017eþa hvat iþrotta er ‹þat, er› þer felagar þickiz vera við bvnir?
SnE 545Þa spyʀ Vtgarþaloki, hvat sa hiɴ vngi maðr kvɴi leika
SnE 5419Þa spyʀ Vtgarþaloki Þor, hvat þeira iþrotta mvn vera, er hann mvni vilia birta firir þeim, sva miklar savgvr sem menn hafa gort vm storvirki hans
SnE 5516huat quenna ertu sagði hann. Arneiðr heiti ek segir hon
Dpl 1425ei uissu þeir ⸢huat [var. huert Eb445b(2003) 30610] landa þat uar
EbWolf(2003) 30711Nú er at segja, hvat tíðenda er at * selinu
Laxd 2317oc spurdi, hvat tiþinda væri
StuᴵK 896spurði huat þeir segði tiþinda
ÓTᴵ 18514ok vita huat drengia hann se
ÓTᴵᴵ 13214huat er tiþinda her i landi
ǪgmÓT 103Oddr spyrr, hvat landa þat væri. Sá segir, at þat heitir Akvitanialand
ǪrvM 1149edr huat tidenda hann kynne honum at segia
JvsFlat 1776hann ... innte, hvat tilgo᷎rda var fyrir hveria, sem hefndin var veitt
VP 34512Konúngr kvaðst ekki vita, hvat þegna hann væri
Án 3384sagdi hun henni huat kuinna hun er
Sams 103spurdu þeir ⸢huerra eyrenda hann feri [var. huat tidinnda hann hefde AM 180 a fol “a”]
var. KlmA1980 2088: AM 180 a fol “a”huad er nu ráda þinna?
Krók 1223spurdi kardinallinn, huat kuinna hon uæri
MarE 10134at fregna hvat thidinnda er
GeorgReyk 3029ver vissum huatt kærleika han til ydar hafðe
DN IX (*1338›apogrˣ) 12710sagdi Sꜳ̈mi ⸢vmm huad leika var [var. huad leika er AM 156 folˣ “B¹”]
var. Hrafnkˣ 573: AM 156 folˣ “B¹”Byskup spyrr, huat tala (ɔ: tála) se
MarD635ˣ 10526Drottningin er eptir spurd gerla, huat kuenna hun er
MarD635ˣ 110714spurþi Þorsteinn hvat þar væri gesta
ÞSHˣ 17626
‖ (hvat + dat. sg.) :
hann væit æigi huat sott hann hævir
Streng 7018hvat manni er tu er felldir mic af hesti minvm
Streng 1564huat gagne ætlar þv þer i minum dauða vera
BarlA 3028huat ⸢manne [var. manna AM 232 fol 40va21] er sa. er guð ma kaupa. eða huat guða er þat er kaupazt letr
BarlA 15627spyʀ hann hvat liþi þetta mon vera er ímoti þeim feʀ
Mork 2722Hvat hvsi er þat er her stendr vpp fra svndino
Mork 2944við huat manne sæm þæir æigu þat at skipta
NoDipl (1300) 11342Hvat fo᷎lke hefir her bvit a land upp
ÓTOddS 17332I nog birter þu, broðer, huat raðe er þu gefr ut
~ lat.quid consulto responderis
9037 Thom¹ 9022er byskup Rogeirr Vigorniensis epter spurðr, huat raðe er hann uill her til gæva
Thom¹ 9223biðia þeir hann hugsa, huat raðe er takande se
Thom¹ 10518at hann heyre, huat raðe er þæir vilia til gefa
Thom¹ 22317Hvat sogu var þat er þv sagdir adan
FbrHb 16013prestr spvrði hvat svcki þar være
Hem544 4318bið ek at þer ritir till min ... huat rade ek skall firir honom gera
DN V ([c1310]) 5312þa kallaði Biorgolfr batr a þa huað liði er þetta sagði hann
BǫglEirsp 46531þat feck hann seint spvrt með sannyndom hvat liði þat var
HákFris 3911Konvngr talaði marga luti ... ok sva hvat raði hann gerði fyrir Sigvrþi seyni sinom ef hann kvæmi eigi aftr
HákFris 44517Hvart er friðr Hiev. Hann svaraði. Hvat friði
StjC 62631huat male sem hann a at drifa
Landsl 155eða huat ⸢manni [var. manna AM 56 4° 56ra20] sa er
Landsl 1298en er hestriɴ kendi, hvat hrosi þetta var, þa æddiz hann ok sleit svndr reipin ok liop til merariɴar
SnE 4620En hvat leic vilit þer nv bioþa mer?
SnE 5710er nu mædr retto at skilia huat vallde er vphalldz menn ... eígu
SvR 1328hverrar tignar stettar starfa er þeir erv hvat vana sem til er sem helldr ma kalla vvana
DI II (*1326›AM 671) 58813a konongr at refsa slika luti huat ⸢manni [var. manna NKS 1642 4° “D”, etc.] sem þetta gerer
Hirð 4357var þa ræiknad a stemnu .... huat godze en eptir var Olaf
DN XIV (1346) 726Þorðr hliop upp ok spurði hvat fianda þar færi
EbWolf(2003) 1971skalltu gera grøf her i iørð niðr, sem við høfvm verit. Hann spyrr: Hvat skal þvi?
MarS 3112Huat titli see ek þar aa einni gro᷎finni
Stj³ 65031þeir ... vissu eigi huat flocki þat var
ÓTᴵᴵ 8911Huat ferd edr flokkum uaru þat
Stj¹ 18524konungr spurði ... til huerss þesse suæinn munnðe uera. æða huat manne hann munði uerða
BarlC 20722En hua‹t› gagni er ek mægi af þer hafa. æða nytsemð þa færi ek ægi set þat
BarlC 20914Hvat Ǫgmundi ertu?
ǪrvM 8818Þá spyrr Oddr Sigurð, hvat ⸢húsi [var. hús AM 343 a 4° “A”] þat mundi vera
ǪrvM 11220hann skal enga uppreist eiga síns máls á þeim degi, hvat máli sem hann á at drífa á Øxarár þingi
Jb 818þottiz hon foruitnaz til huat getnadi væri þat er hon hafdi fætt
SvFlat 53516eda huath radi uilt þu mer gefa
BevB(2001) 2915●●● eg veit ei, hvat manne Elis er eda ætt hans
ElisD 4840Hefir hon ok svá ágæt smyrsl, at ⸢hvert þat sár [var. hvat sári AM 579 4° “K”], sem þeim var á riðit, var gróit innan VII nátta
var. Rémˣ 1451: AM 579 4° “K”þꜳ spyr Sigurdur kongsson skipueria sina huat landi þetta se. þeir segia þetta vera Grickland
SigTurn 2019grunadi kong huat konu hun mundi vera
VSj 713ec scal at visu hefna þin [var. saramadrinn segir: hvat manni ertv? AM 533 4° “C”]
var. ElisA 172: AM 533 4° “C”megum vær þadan af undir-standa, hvat manne hann mun verda
KirjA 159Er nu profat um Kirialax .... hvat manne han ma verda
KirjA 1915Konungr [spyr], huad refi þad væri
Krók 2421Grettir spurði eptir, hvat nýjungu þat væri
Gr 579Auðunn spratt upp ok spurði, hvat skelmi þar væri
Gr 969Hvat þingi hafi þér, eða hverr er þessi inn hálsdigri, er hér sitr í bǫndum?
Gr 1695eigi greine eg huat manni hann er. eda huat hann hiet
ÆvMið²⁹ 8410þetta kann eg vel gera at drepa keisarann j huat part j verolldinne sem hann er
ÆvMið³⁰ 8915spurdi Jorundur erchibyskupin huat ⸢harke [var. hark LBpB 5332] var j herberginu
LBpA 5315Monu þæir ok þat bætr vita en ver. huat forboðe læggr við pawenn
DN VIII (*[1326]›apogrˣ) 10012Huad gili er þetta
Fljˣ 10717oc spurðe hvat liðe þet munnde vera
FskAˣ 28629spurði, hvat liði þar myndi vera
Hkrᴵᴵᴵˣ 20122Hvat ráni var þat?
Hǿnsˣ 182●●● hvat manne ertű þess, at ek muna þik la̋ta firre ifer fara?
Klmb1980ˣ 334svá at þú megir sjá ⸢*hvat [var. hvar AM 531 4°ˣ “b”] kyndugum meistaramanni þat man vera emend. Klm 722: AM 531 4° “b”
emend. KlmBˣ 722: AM 531 4°ˣ “b”grunar suma um þä sem ydrer viner eru hvad kono at drottnïngenn er sem þier hallded so miked til
SigrFrˣ 465hun tök ej qvedju hans enn spurdi þö hvad manni hann være
SigrFrˣ 7513spurði Asbjörn, hvat konu þat væri it vaskliga
Þórð²ˣ 17629
‖ (hvat + dat. pl.) :
seg þu mer, huat fuglum þer eruþ?
Brend 27522þa vissu ei hvat monnum þeir varo
Streng 14422heyrþac aþan lęti kynlig. Hverio var licast s. (ɔ: segir) Þorþr. Sem ifir kycvendom s. (ɔ: segir) Hreiþarr. oc þꜹt viþ mioc. en alldri veit ec hvat latom var
HreiðMork 12524eða hvat matvistum þat (folk) hæfir
Kgs 3031husfreyia ... spvrþi hvat ⸢monnom [var. manna MHFlat 36436] þeir veri
Mork 21411spurþi hann er þeir sigldo hvat bygþom þar veri a landit vpp
Mork 2941hann spyrr hvat ⸢monnom [var. manna “de andre”] þeir se
ÓH 53013varð-menn mæltu sin imilli hvat scipum þat mvn vera
Sv 9337gat sins hverʀ til hvat scipum vera myndi
Sv 945til marks huat monnum er þesser hafa veret
Thom¹ 399huat harþyndum er hann fœrer at honum, þæim skal ek ok uiðr hialpa
Thom¹ 15115hann spyrr i Frannz, huat harðyndum er heilug kirkia þoler
Thom¹ 16111skal þat bratt birtaz ... huat rangyndum er þolet oc aðrer
Thom¹ 22821‹Huat vapnum huer skal eiga› emend. Bl 20615: LundUB Mh 15 “Bn”
cap.
emend. Bl 20615: LundUB Mh 15 “Bn”huat bygðom er her upp
HkrEirsp 1076at segia (þeim) hvat ⸢monnvm [var. manna AnnFlat 5124] þeir vę́ri
AnnReg 11218Þa þottiz Þoʀ skilia, hvat latvm verit hafþi of nottina
SnE 512hvat ⸢monnum [var. manna AM 174 d 4° 2v15] sem þeir erv
DI II (*1326›AM 671) 5907Huat monnum skal i kirkiugard grafa
cap.
BorgKrNᴵᴵ 29618huat monnum sem þat gera. þa skulu þeir sætta af os reidi
DN III (1339) 17618Spurði Skalla Grimr huat monnum þeir væri
EgM(2001) 4923huat huskorlum er þat. segir Brandr
Finnb 8721at víta hvat mo᷎nnum *þat væri
ÓTᴵᴵ 8914Sigmundr spurde huat mo᷎nnum þat munde vera
Fær 8217Hvat lögum hefir sú þjóð
KlmA 27832ok vissu eigi hvat ráðum þeir skyldu til taka
KlmA 37615●●● Gestr spurði: hvat eyrindum, herra, hafi þér við mik?
Bárð489 3713hvat gestum hyggr þú þetta vera, er þik hafa heimsótt?
Án 35022Væri mér forvitni á at vita, hvat drengjum þér værið
FlórKon 15314þeir spurdu huat konum þat mundi vera
SigTurn 21018er Þiodolfr liklegr til ath hafa þath hraustliga giortt seigir konungr edr huad verkum giortt vm þath ath hann hafi þath framar giortt enn adrir menn
SneglFlat 42125●●● kongur spurde huat maunnum þeir uæri
Jarlm¹ 372honum fannst mikit um inn unga mann, ok fréttir jarl at, hvat sveinum þetta hefði verit
Vígl 687hon spurði hvat mannum þeir være
FskBˣ 27315ganga til ok vita, hvat mǫnnum þat væri
Hkrᴵˣ 3772þær so᷎gdust vera üngar og örädnar miog, enn vita lïted hvat mo᷎nnum þeir være
SigrFrˣ 461
‖ (hvat + acc. sg.) :
oc viꜱi hvat grand i var i brꜹþino
GregDialA 14330Sæg at þu villt þa ambun firir haua at þu raðir hvat namn er geva skal svæininum
ÓHLeg 37hvat kaup villtu hava þormoðr firir skæmtan þína
ÓHLeg 7934heuir þu heyrt hvat atburð oss hevir hinngat vist
Streng 24420þeir aller er þema veg fylgia val ... konongr. ⸢sprði [var. spurði AM 232 fol “b”]. huat veg er þat
BarlA 6614Hvat snuð sia þeir mænn ser i konongs þionosto er bæðe æigu yfrit fe oc kyn
Kgs 4224hvat iðrott konongrinn á at hafa
Kgs 7322konungr spyʀ ... hvat o᷎rende hon villde þangat sekia
Alex 1175Gerom ver oc kunnígt logmannum varom oc allum adrum mannum, huat rett, ver hafum hueríum þæirra gefet
NoDipl (1300) 11841foruitnaz hon hvat burð þat væri er hon hafði fætt
Sv 213Verðr konungenum ok kunnegt, huat nauð er þer *þolet
Thom¹ 14712einkanlega ⸢huat orskurð [var. huer alykt Landsl 1815] fell a þeira mall sem or hans syslu uaro
LandslBorg 44b1Hann spurði þá ... hvat hátíð þeir hélldu
MarB 8716at foruitnaz ⸢huat [var. huer Holm perg 19 4° 13r19] nẏíungh þar var uorðit
~
PS 2120 Pétr SÁM 1 5rb19hvat syníz þer rað Þíoðolfr
SneglHulda 5116Oddr! segir hon láttu mik lausa þegar í stað. Hann segir: hvat trǫll veiztu, in illa vættr, hvat ek heiti?
ǪrvM 7219sagði konungr Hakoni ⸢huert [var. huat GKS 1005 fol “D²”] til kall Gullharalldr hafi haft við hann til rikis
var. ÓTᴵ 905: GKS 1005 fol “D²”●●● Þegi fól ... hvat skaltu mér ráð kenna
KlmA 41915Aufi ⸢huersv hart [var. huat BevC(2001) 10716] hiarta þu hefer er þv vilder suo brottfara
var. BevB(2001) 1075 → BevC(2001) 10716kallar kongr til sin radgiafa sina ok leitar vid þa, ⸢huat [var. huert HákFlat 17916] rad taka skylldi
Hák81 61814●●● spyrr hann huat mann hann sie
Vikt 4019megi þier ... hugsa, ⸢huat [var. hvern Mar667III xviii5] harm er ek þolldi
MarE 100935huorki *spardi hun lærdan ne leikan eda hvat mann þat uar er til hennar koma
ÆvMið²⁷ 721þo mattu freista þessa vid fodur þinn og uita huat rad hann uill til leggia
SigÞǫgl 12128Bjǫrn spurði, hvat ⸢sauð [var. sauða EbWolf(2003) 995; var. saudum Eb309(2003) 9921] þat væri, er hann dró
Ebˣ 5818Þorbiornn suarar ... sie eg nu ⸢huad ad [var. huad AM 156 folˣ “B¹”, etc.] sok ⸢hefur [var. horfer AM 156 folˣ “B¹”, etc.]
var. Hrafnkˣ 1814: AM 156 folˣ “B¹”Huat malm er þetta?
MarD635ˣ 9543og gieck til einnz godz prestz, huor ed uar eirn godur predykari. og seiger honum huad syn bondi sagdi
ÆvMið³⁴8ˣ 10316
‖ (hvat + nom. sg.) :
eþa hvat klǽþi þat sé er haɴ callar sva. hvat nema ǫ́stina
●HómÍsl⁴⁴(1993) 76v5honom var forvitni a. at vita huat vnndr er þetta myndi vera
BarlA 87æinkanlega huat alyct a þæirra mal fell er or hans vallde ero
Járns 2612þer meguð a minnaz hvat efni of-dryckian er eða hvers hon aflar eða hverio hon tynir
Sv 11035●●● sá heitir Ǫgmundr, er fyrir skipum þessum ræðr. Hvat Ǫgmundr ertu?
ǪrvS 8914Hvat ætlar þú ... hvat lið þetta skyli?
ǪrvM 4015kongr spurdi huat giof þat veri
KlmA1980 549kom þar hvalr ok drifv menn til ok skaaru hann. enn þo kenndu menn eigi huat ⸢hual þat. [var. hvala Eir544 66b4] var
Eir557 66a4Hvat fiolkyngi er þetta? Lucia mællti: Þetta er eigi fiolkyngi min
Luc 43528hvat kona ertv hon svaradi ek er kona þess mannz er her rædvr fyrir
PartA 1016Hvat kona sem þat er, þá sýniz oss eigi annat ráðligra, en taka þenna kost
Æv⁸⁵624 2478⸢hvat [var. hvad AM 590 a 4°ˣ 28r14] mun hark þetta vera
var. Mág² 9824 → Mág AM 590 a 4°ˣ 28r14Drottning spurði: hvat þrǫng er þar fram á þiljunum? Maðr segir: þar vilja menn heyra til sǫgu, er hann Íslendingrinn segir
StuᴵᴵR11127ˣ 32533
‖ (hvat + nom. pl.) :
oc kunna a þvi goðar skilningar hvat logh ero rett eða hvat log ero kallað oc er þo æki næma logkrokar
Kgs 6515er þat iafnara at konvngar siaisc á oc reynim meþ ocr hvat lavg ero osaɴindi
Þing¹Mork 37327hann spvrdi hvat menn þat væri
PartA 1006
‖ (hvat + at + dat.) :
allir þeir menn, er i orrosto hafa fallit fra vpphafi heims, erv nv komnir til Oþins i Valhꜹll. Hvat hefir hann at fa þeim at vistvm?
SnE 423●●● Þa mælti Gangleri: Hvat hafa Einheriar at dryck, þat er þeim endiz iafngnoglega sem vistin, eþa er þar vatn drvckit?
SnE 437Hann spvrþi ‹H›ymi, hvat þeir skildv hafa at beitvm, eɴ ‹H›ymir bað hann fa ser sialfan beitvr
SnE 6125Fulgida drottning tok uanheilsu mikla en uilldi þo aungum til segia huat at heilsu brigdi þat war
Vikt 426eptir spyrjandi, hverr þessi væri ... eða huat honum sé at krankleika
Rémˣ 1318●●● hun spurdi hvad ad manne hann være
SigrFrˣ 533Huadad skugga var ad sia jnnar j jardhused?
ÞJˣ 2217
‖ (hvat + af + dat.) :
‖ (+ pleon. er/sem) :
eige liggr honum miok a hiarta, huat vanrétte eþa rangyndum er oll heilog kirkia þoler
Thom¹ 16225skal hans sœmð oc virðing i huivitna vaxa, hvat brǽfum eþa bœnarorðum er boren verða
Thom¹ 19311hwat brefuom sem hwar hefuir af os haft her till
DN II (1368) 31518ritir þætta prof after til war hwadh visso er þeir gera os firir þæghn ok fridkoupp er þeir profuatz at botamonnom
DN XI (1369) 5531bædhe om loghlighar skulda hemtingar þerra oc om adhra luti uidhir hwat manne sem þeir eighu þat at skifta
DN XII (*1264›AM 902 a) 413uith huat manne sem þeir egha þat at skifta
DN XII (*1300›AM 902 a) 1911Ekki gaf prestr um þetta, ok hvat undrum sem hann sá, eðr hversu ólmliga þessir fjándr létu, þá kómu þeir þó aldri nærr presti
Bárð489 429Liettid eigi fyrr ydari ferd, en þier komit til Biorguinar, huatt rada sem gud leggr þa fyrir ydr
Hák81 55214þetta kann eg vel gera at drepa keisarann j huat part j verolldinne sem hann er
ÆvMið³⁰ 8915þess erendis var ec sendur huad sem heima er tidinda
FriðB 7721huat brefom sem fram kunnu at koma
DN I (*1335›DonVar 1ˣ) 1889hvat lærðom manne sem sa er, claustra maðr æða verallz maðr
DN II (*1309›DonVar 1ˣ) 854hvat manne sem hværr er
DN III (*1313›DonVar 1ˣ) 10113
● hvat (...)manna
oc spurþi hvat maɴa hann veri
GregDialA 8711þa spurþi hann hvat maɴa hann hefþi verit a sino landi
GregDialA 8713Lavarðr mín qvað hann. hvat manna er tu
ÓH619 12130hvat manna sem þæir ero
ÓHLeg 2222þat rað gef ek ẏðr At makeð þæim æinum haðong er þer vitið. hvat manna ero
ÓHLeg 564huat ⸢manna [var. manni AM 533 4° “C”] ert þu
ElisA 1615huat ⸢manna [var. manni AM 533 4° “C”] ert þu
ElisA 282huat ⸢manna [var. manni AM 533 4° “C”] ert þu
ElisA 746ec væit nu gorla, huat ⸢manna [var. manni AM 533 4° “C”] þu ert
ElisA 7415huat manna ert þu
ElisA 939huat ⸢manna [var. manni AM 533 4° “C”] ert þu, riddari
ElisA 1068vissu menn ekki til huat manna hann var
ÓTOddU 25924spurði huat manna hann vǽre
Streng 301er hanum þat væl hugleiðaɴde hværs hann er bæðinn eða hvat manna sa er. er biðr
Kgs 1233hon spyʀ hvat manna er þiðrec
Þiðrᴵᴵ 5516en þo vil ek gefa upp min vopn oc lifa at sinni. hann gefr upp vopn sin oc biðr hilldibrandr hann upp standa oc spyʀ huat manna hann er eða firir hui þessir menn hafa sott þæira lif
Þiðrᴵᴵ 34014þer vissot eigi hvat manna hann var
Sv 818hvat manna er tu herra
Sv 1014Hvat manna ertv Oddi?
FbrHb 1692Hvat manna ertv Toradr?
FbrHb 1698borgarmenn tokv hann hondvm ok spvrðv hvat manna hann væri
TrójHb 22026hwar sem þa hæfer æigi loket huat manna sem þat er þa vilium ver lata luka af varo godz ok taka sidan aptr tua peninga firir æin af hans godz
DN VI (1309) 6933hvað manna erttu eða hvaðan erttu kominn eða hvert skalttu fara
BǫglEirsp 46932hvad mana er hann?
KonrA 5947frétti hon eptir, hvat íslenzkra manna væri á skipi
NjR 123Hǫskuldr segir Hrúti, hvat þar var komit manna
NjR 4219ef nockorr kemr sa er spyrr hvat manna her se inni. seg þv at ecki se
StjC 38816Hvar er mvnnrvgl þitt er þv gambraðir i giær oc spvrðir hvat manna Abimelech veri þess at þer skylldvt honvm þiona
StjC 40111skal ek taka vistir oc vatn fra minvm hirðsvæinvm oc hvskarlvm oc gæfa þeim ær ek væit æigi hvat manna ero
StjC 48224Hieu spurði. hvat manna þeir veri
StjC 6292hvat skal manna fara með þér?
ǪrvS 1723hvat manna sem hann er
DI II (*1326›AM 671) 58919spurðe konungr Vlf huat manna hann uę᷎re
Rauð4 6813er her mark til þess, hvat goðra manna bænir stoða synðgum maunnum
Páll²A 23815vidr huat manna sem þat er at skippta
DN II (*1339›vid 1347) 19712Hvat er tíðenda, Narfi, eða hvat var manna með yðr í nótt?
Korm 2273máttu segja mér, hvat manna er at vetrhúsum eða í seli
Laxd 12015eða hvat manna væri með honum
Laxd 23016ef ek mega nǫkkut ráða at líkendum, hvat manna þetta sé
Laxd 2327ok vita, hvat þar sé manna
Laxd 2383Njáll kom heim ... ok spurði Bergþóru, hvat manna sjá væri
NjM 9612Njáll kom heim ... ok spurði Bergþóru, ⸢hvat [var. hvaða var. Njála 1466: AM 162 B ε fol “ε”] manna sjá væri
NjM 9612vildi vita, hvat manna væri á skipi
NjM 1986Hann spurði, hvat manna hann væri
NjM 21018Jarl spurði, hvat manna þeir væri
NjM 4391trúi ek at þér vitit skjótt, hvat manna hann er
Æv⁷⁹ 21525Hann þottiz spyria, hvat manna hann væri. Sa svarar: her er nv kominn Ingolfr, sa er þer vitraðiz *fyrir vigi Marcus
StuᴵK 30317Illugi spurði, hvat manna var með honum
StuᴵK 54617biskup spurði huat manna hann væri
FinnÓT 10612huat ætlar þu konungr hvat manna ek se
FinnÓT 11111ok vit huat manna hann er
Hallfr61 8818hvat er her virðingamanna með konvngí
HrafnG 826kvaz vgerla víta hvat manna hann var. ok abbaðiz míǫk við sveín hans
Huldaᴵᴵ 22812ek for at bæn Vpp lendinga ho᷎fþingia ... at verða uiss huat ⸢manna [var. manni GKS 1005 fol “D²”] Oli sa en girðzki væri
ÓTᴵ 20915ef hann uissi hvat manna O᷎gualldr hefði uerit
ÓTᴵᴵ 868at uita hvat manna þeir se
ǪgmÓT 42viðr huat manna sem þau hafua þat at skipta
DN I (1363) 2928edr huat manna sem þeir eru er hoguærir go᷎raz ok honum hlydnir
Stj¹ 285Huat manna er ek til þers at ek fari þangat þiliks eyrindis
Stj¹ 25918hvat manna sem hann er at nafnbótum
Jb 27615Sigurdr spurde huat manna væri komít
Fær 13537med huat manna sem lut a j
DI II (*[c1321-1400]›AM 354) 50916aller Valerner vndruduz huat manna sia mundi vera, er med Rollant reid til tialldz
KlmA1980 7610aller Valerner vndruduz ⸢huat manna [var. hvada manni AM 180 a fol “a”] sia mundi vera
KlmA1980 7610þa spurdi hann huat manna sa veri
KlmA1980 937menn ... spurðu hvat manna þeir væri
KlmA 27012spurði Agulandus .... hvat manna hverir væri
KlmA 2755spurði Agulandus konungr, hvat manna þeir væri inir herfilegu
KlmA 27515Hvat manna ertu
KlmA 30924hvat manna ertu þess, at þu angraz þar af
VP 62117[var. + bidr æk ydr birta hvat manna þier ærud AM 567 XV 4° “C”]
var. KirjDˣ 2114: AM 567 XV 4° “C”Hvat manna sem hann er
Thom⁴ 31735rida at felagar Remundar ok spyria at huad manna þesse uære
Rém 5533keisarinn spurde huad manna hann se
Rém 5632huad man[n]a eru þer
Rém 7528segia þeir nafn sitt ... ok suo huat manna þeir være
Rém 22332huersu þiker ydr komit hag ydrum fru sagdi hann vel seiger hun ef eg vissa huat manna þier værit
SigTurn 2144þat mun eg kiosa at gipta þier dottur mina edur huat manna ertu
SigTurn 23113þer wissud æigi hwat manna hann wæri
Sv81 926ok spurdi huat manna hann væri
VSj 286(þeir) vissv eigi, huat manna þeir mvndv vera
ElisC 493huat manna hefir þu uerit eda huerr uandrædi hefir þig hent
ÆvMið³¹ 9625þá er eigi naudsyn at foruitnast þess nafn edur huad manna sá var er saman setti
KgsE 228Eigi mun ek þik leyna hvat manna ek em
Andr¹ˣ 3339lávarðr minn, hvat manna ertu?
Hkrᴵᴵᴵˣ 3111hann dreymdi at madur kom at honum mikill ok illiligur. hann þottist spyria huad manna hann væri
HrafnAˣ 2193Erttu þa buanndi madur? seiger Sa[mur], hann kuadst eigi þad vera. Samur mællti, huad manna erttu þa
Hrafnkˣ 2418Hvat ⸢manna [var. manni AM 531 4°ˣ “b”] ertu
KlmBˣ 6825hvat manna *hverir væri
KlmBˣ 1472Renna þegar varðhaldsmenn út af borginni móti honum ok spyrja hvat manna þeir væri
KlmBˣ 15037Hvat manna ertu
KlmBˣ 1767Hvat er íslenzkra manna með konungi í mestum virðingum?
LjósvLˣ 9618hvat manna hann væri
Trist¹ˣ 18917Þorer spurdi hv̇s karl ... huad hann hefdi manna fundid
Vallˣ 1412
3) hvad end, ligegyldigt hvad
huat nafnbot sem hann hæuir
Hirð 40824ad hann hefde nei sagt biskupsins skipan med þvi mote ad hann fære ecke ődra enn hann hefde sett sier. hvad hver segde
DI IX (*1524›Lbs 62ˣ) 2511
● hvat er/sem
tocu menn þar heilso, þeir er siukir varo, hvat sem þeim var at meini
Barth² 76533þui likazt sem hann hirtti eigi vm huar hann var eða huat er af honom yrði. en þo hafðe hann at af afleiðingum einum hann ser at vin
BarlA 4918þeꜱ venti ec konungr ... at ec sia nęr yðr staddr meþan ec a þeꜱ cost hvat sem ver spyriom til hvar Sighvatr feʀ með gvllinnhialltaɴ
ÓH 5485mælti Sverrir konungr við sina meɴ at þeir scylldo fylkia liþi sinu oc vera vel við bunir hvat sem þeꜱi lyðr tæki til
Sv 2713huat er hvæim þotte liuft eþa læitt
Thom¹ 18215sva mvnv ver gera sem aðr hofv ver ætlað hvat sem hann segir
BretHb(2025) 4227Hvat sem þer syniz rað her vm, þa mvn hann dyrkeyptr verða at sinni, ef ek ma raða
FbrHb 949Enn hvat sem Egill rędir um þetta, þa lykr sva, at Þormoðr hvelfir batinum vndir þeim
FbrHb 1879svarþi hann eiða, at hann skyldi sva til haga, at smidrin *væri af kꜹpinv, hvat sem hann kostaþi til
SnE 4617En hvat sem at var gert, sacaþi hann ecki, ok þotti þetta ollvm mikill frami
SnE 641En hvat sem huærghi hefir gort oc flyr han i kirkiu eda i kirkiugard ser till hialpar. han skal hafa hialpir þær
BorgKrNᴵᴵ 29611⸢Hvat [var. hvart AM 235 fol “C”] sem hann sꜳ eða las ... skilði hann utan alla talman eða torvelldi
AugA 12520hafðiz iafnnan nockvt þat at er nytsamlict var. ok hvat sem hann giorði þꜳ vorv hans varrar alldri kyʀar fra lofvi almattigs gvðs
JBpA(2003) 2717hann quaz mundu ver‹a› sialfraði ferða sinna huat sem Ottaʀ segði
Hallfr 246bidr ek at þer gefit ... at fara þagat sem ver uilium. huat er af fenu verdr
Gyð(1995) 1891stefnir þá ráðagjörð at frjálsa biskupinn hvat sem kostar
GBpD 1089hvat sem a adra honð væri
StuᴵK 398Prestar fara sinv fram vm þionostv-gerd sina, hvat sem biskup sagði, ‹ok hǫfðu helzt ráð um sinn vanda við Gunnlaug munk, er mestr klerkr ok góðviljamaðr þótti vera þar í sveitum›
StuᴵK 29021Gerði hann þat bert firir alþýðv at hann ætlaðí her þeim at hallda vestr vm haf hvat sem siðan gerðiz til tiðenda j hans ferðvm
Huldaᴵᴵ 1339hann gaf þeim ollum monnum grid ok goðar giafir. sem ser sottu þagat til hialpa ok uerndar. huat illt er þeir hofdu gert
Stj¹ 10137þa mællti Þrandr her hafua þeir farit ok mun Sigmundr her hafa hlaupit yfir huat sem þeir hafa af ser gort
Fær 8433hann huggade sva hryggva ok hugsiuka, hvat sem at angri var adr, ‹at þa er› a hans fund kom, vard hverr senn gladr
VP 4859Huat er kostar, segir hon, skal ek þer fylgia
ClarB 1832Eck‹i› er hann (ɔ: líkaminn) hier huad sem þier segit
MarFramf 33212Remund ... skipar fylkingum þui huat er hann sagdi fyrer. uar þegar giort
Rém 26632mun ek þangat aldri fara til vistar, hvat sem annat verðr af mér
Gr 14318úvinrinn gefr engan gaum hvat gott er, utan at treystaz því framarr at slíta brott af honum kápuna, hvat sem kostar
Æv²²624 8019hvat sem mier var misbodit j ordum eda gio᷎rdum gieck mier alldri vr hiarta
DI VI (*[1479]›JS 308ˣ) 2432Biarni suaradi ad hann nenti ecki ad reka dottur sijna j flet fra sier. fyrer nockurs manz ord. huad sem huor seiger
DI VI (*1480›Bps B I 13ˣ) 29724Sagdezst her hoglegha so ... hwat sem saatt er j
DN VIII (*1339›apogrˣ) 1368ec mun eigi selia, hvat er þu byþr við
Gíslˣ 710En hvat þar er um talat, er þat af ráðit, at Hálfdan býz ór landi með fim skip
HálfdEystˣ 10613einginn fieck aff honum neinar bætur huad sem hann gierde
Hrafnk156ˣ 44Hestar þeira váru jafnan vanir at vera næri, því ‹at› svá skipaði Viðfǫrull fyrir optast, hvat sem at kynni at bera
Rémˣ 648Bjarni svarar ... hlýða mun ek þér, hvat er þú mælir
ÞStangˣ 819
● hvat er ... eða
Þeir leto sem þeir heyrþi eigi hvat sem hon queinaþi ę. (ɔ: eða) mellti
Mork 19724En hvat er þeir drógu eða leiddu biskupinn, lagði várs herra miskunn æ sínum vin þar í mót aðra gleði
GBpD 2119[þa]t sama kuadde ek Þorer optnæmfndan at suæiria vm fyrsagda bønahald ku huat [er] moder hans gaf þa ku hæila æder halfua
DN II (1364) 3025hvn var einkannligr vin Thome erckibyskup‹s› hier i lifi, huat þat kostadi godz eda fylgi
Thom²y 4857
4*) (sands. fejl for hvasst)
5*) (sands. fejl for hit)
I. B. (= pron. indef.)
1) enhver, hvem som helst, (neutr.) hvad som helst, alt
nefne ec þetta vætte at lögom hueim er niota þarf
GrgKonᴵ 21313þa scal hann selia til heimils hveim sem hann vill
Gulᴵ 9227er Hreiþarr heyrþi s. (ɔ: sagt) at konvngr villdi hitta hann. þa gengr hann vppstert mioc. oc ner a hvat sem fyrir var. oc var hann þvi ovanr *at konvngr hefþi beiz fvndar hans
HreiðMork 12722Sem þæssor bræf koma til herra pavans, vill hann nu giarna huat gott til leggia, er hann framast gætr
Thom¹ 1651huat er hvæim þotte liuft eþa læitt
Thom¹ 18215(proverb.; cf. FJOrdspr 69) Hvat bíðr sinnar stundar
NjR 13013buðu konungar Oddi at hafa í þeira ríki hvat er hann vildi
ǪrvS 11313þaa hvgðv þeir at þyðingv nafnna þeira, er þeir ... savgðv fra, ok settv hvat firir annað, þat er liking a samt
MarA 3976sagdu þæir allir næi vidr ok lofuado hanom at sælia huæim ær han vildi
DN XI (1349) 4017Þat annat, at hvat er hann lærði aðra með orðum, fylldi hann fyrri sjálfr í sínum verkum
GBpD 1629tveir eru vegir: hylja sik með úfremd ok kaupa svá frið eðr taka krossinn Jesu Christi ok bera með honum hvat er hendrnar þola
GBpD 5728hvat sem þu hefer bundit ꜳ iorðu þa‹t› skal vera bundit a himni. ok huat er þu hefer leẏst ꜳ iorðu. þat skal leẏst ꜳ himni
StatJón 18230(proverb.; cf. FJOrdspr 69) Sinnar stundar bíðr hvat ... ok muntu ills bíða
Gr 23715Fer nu Þidranndi austur med Hroari i Tunngu, og giorer Hroar til h‹ans› huad odru betur
Fljˣ 121fell konungs-lið ⸢hvat við annat [var. hverr vid aɴan ÓH 58114]
Hkrᴵᴵˣ 49910flýði á sinn veg hvat, svá at konungr var við annan mann
Hkrᴵᴵᴵˣ 39513vijst vil eg ei hier sitia leingur huad sem annad fyrir liggur
Hrólfˣ 3812var hann svá vinsæll, at hvat var til reiðu sem hann vildi krefja
KlmBˣ 14917geyrdi Bardr kialka hveriu kykvendi þui er gengt var ok let huad draga sitt fódr ok fiarhlut
LdnStˣ 19825fer huad af hendi nordann til fiordunga motz fra Langanesi ꜳ Solheima sand
LdnStˣ 20223er saudullinn ok madrinn huat limt ok bundit vid annat, suo at ecki ma leysazt fra odru
MarD635ˣ 104730skipandi skjótt sínum fylkingum, því ‹at› hvat hann sínum mǫnnum fyrir sagði, var þegar gørt
Rémˣ 26610Hvat sem hverr þeira vann, má ek eigi greina, ok því vík ek sǫgunni til Ménonis
Rémˣ 2873
‖ (hvat + dat. sg.) :
● hvat (...) af/at ǫðru
Toc þa elldriɴ at brenna ... lausa viðiɴ oc siþan liop i virkit. oc brann þa huat af aðru
ÓTOdd 514er eigi langt at biþa vnnz eldinom lystr i fiþri foglanna oc þvi nest i þeciona oc hvsin. oc brenn þa hvat af oþro oc geriz eldgangr mikill i borginni
Mork 7114toc þa at loga hvat af o᷎ðru
StjC 4135Siðan tók ‹hann› til ok aát diskinn ok matinn, ok tok huað at auðru þat er aa var borðinu
StuᴵK 5112varð þa elldz gangrinn sva mikill at huat logaði af auðru
ÓTᴵ 14212kom elldrinn fyrst vpp j heygardinum lagdi logan j manna hvsen svo at bran huad af odru
AnnGott 35715
● hvat (...) annat
hennar stetr ok astuð er hreinni ok helgari en hvat annat
Mich 67618þeir átu af ser belltin ok skoklęðin ok huat annat er niðr gekk i halsinn
~
PS 6053 JJ SÁM 1 55va7gio᷎rdo siþan til vágir eðr slaungur. en huat sem þeir ho᷎fðuz aɴat at þa let Oli suman herinn sækia at virkinu ... með skotum ok grioti
ÓTᴵ 14114rétti ek fingr minn upp í lopt í þá merking, at sami guð er yfir allri skepnu hærri en hvat annat
Æv⁸³624 2432hun deyr af kulda edur matleysi. edur huad annad sem henni verdur af þess vaulldum edur forsomun er fyrer situr og vid atti ad taka
DI VI (*1485›Lbs 1974ˣ) 5349gerir síðan boð um alt sitt ríki, at guðs úvinir Ariani skulu engar vegtyllur hafa, ok hvat annat í hverri grein sem byskupinn hafði flutt þeim til minkanar
KlmBˣ 54916
● hvat er hann/... má/... alt hvad han kan
kardinales fylgðo konungenum, huat er þæir mattu mest
Thom¹ 15411hann sætr fót fyri fot, huat er hann gætr, oc gerer þui siðr ganga, sem þæir nauðga hann mæirr til at skunda
Thom¹ 25424at hann ... *vinni bata kirkjunni, hvat er hann má í andligum styrk, til friðar ok frelsis við kirkjuna
GBpD 5422i þilikum staudum er fiandr gengu vm huerfis med gapanda munni. at bíta huat er þeir máttu
~
PS 6395 JJ SÁM 1 63vb31[var. + styrkti gvnh’. (ɔ: Gunnhilldr) ss. (ɔ: sonu) sína hvat er hon matti AM 62 fol “D¹”, etc.]
var. ÓTᴵ 1704: AM 62 fol “D¹”bladrar hun ok bendir, huat er hun matti, at fyrir guds nafn se hon flutt
MarE 63515skundar nu sinum veg aptur til skips sins. siglandi burt af Viseo huad þau mꜳ̈ttu
Nit 618Hann teiknar nu ok kallar huat er hann ma
MarD635ˣ 105820skal ek við leita at gøra yðr hvat gott, ‹er› ek má
Rémˣ 553
● sér hvat
● í ǫllu hví
jtem fengit fru Þorbiorghu j allu hui til halfs niunda tighs manaða matar
DN II (1309) 8012Erfa skolu oc leikmenn klerka oc presta ⸢i allu hui [var. i ollum fiarlut AM 65 4° “D”; var. at ꜵllu AM 350 fol “F” etc.; var. i ollu GKS 1154 fol “I”] eptir fornum uanda
RbEM (*1281-1282)² 832Erfa skolo leikmenn presta ok klerka ⸢at ꜹllu [var. i allu hui RbEM (*1281-1282)² 836; |V÷-2:] eptir fornum uanda
var. DI II (*[1309]›AM 350) 36430 → RbEM (*1281-1282)² 836
2) (kun neutr.) noget
Vel þotti mer hon til orda taka of mart hvað, segir hann, en eigi veit ek hve divp sæ hon er
KonrA 5350en þo þyke mier annat vndarlegra. at þv jafn lithell virdizt mier vera so þvngvr. sem eg bære jafn mikit bly eda hvat þyngra ef so mætte vera
ChrisReyk 2851thok hverr sinn skvrgod og dyrckvdv efter fornre veniv nema nv hvat verra. at þeir kostvdv trvnne
KonReyk 2325
‖ (hvat + dat. sg.) :
I. C. (= adv.)
1) (+ adj./adv.) hvor, i hvilken grad
Ho, huat mikil er slægð uuinarens
Mar240g 110727Hvat veroldin gerir orettuísliga beint eptir sinvm vana, þorandi þann at svipta stundligvm velgerningvm, sem fyrir litlu var avðgaðr af sialfvm gvði með andligvm birtingvm varrar frv
MarS 17726Huerr fliugandi fugl sem fyrir hans seonum uerdr. huat fiarlægr honum sem hann ferr edr flygr. þa brennr hann (ɔ: fuglinn) af hans (ɔ: ormsins) munni
Stj¹ 9326Huat gerdir þu oss edr huat mikit ho᷎fum uær þess misgert uid þik. at ...
~ lat.quid
Vulg Gen 20,9 Stj¹ 12612Þat ma opinberliga skilia ... huat milld ok sæt hin helga Maria ... er vid þa, er hana elska
Mar240a 80211Ho, huat grimm er hond þers, er þik krossfesti
Mar240a 8927I fiordu heilsan skalltu hugleida huersv sꜳra pinu minn einka son þoldi i sinum dauda, ok huat mikinn harm ek þoldi, þꜳ er sꜳrleikr hans pinv geck sva vm mitt hiarta, sem þat væri sverdi i gegnum lagt
Mar240a 118217sveininn gerer sem honvm var bodit. en hvat lengra sva mikit stortakn birtizt ... at þrim sinnvm skiptizt vatnn j vin
ÓH1 8201Þá mælti konungr: Hó, Kæi, hvat þú vart heimskr
Parc 3724Ecce quam bonum et quam jocundum habitare in vnum Huad sua norænaz. siait bredr huad gott er ok skemtiligt ath byggia j einum huga
MarFramf 33235mikil undr er huad mikil dirf j huerium manni liggr er þu skyllder treystazt at tala þui likum ordum vid oss
Vikt 3618hvat har erttv j þinne gvdlegre magt og hverssv divpvr er þv mvnttt vera j þinne vithzkv
AugReyk 10522O kære brædr. hvat margt og mikit var þat er eg atte ad forsvara mig fyrer
GregReyk 544savgdv fyrer lydnvm en ꜳ nyiv hvat marga gavfvglega hlvte at gvd hafde sier veitta
KonReyk 192þeir fiengv at fregna sem kristner vorv at drottningen var þangat komen. og hvat mikit at hvnn liet at verckvm giora vid þꜳ sem trvne hofdv kastad
KonReyk 264köngur ... sä ⸢huorsu [var. huad Holm papp 1 folˣ “C”] hæverskligur hann var ordinn til allra hluta
var. DínDrˣ 714: Holm papp 1 folˣ “C”var þad so mikil furda ⸢huorsu [var. huad Holm papp 1 folˣ “C”] vel þeir þoldu so mikla sökn
var. DínDrˣ 347: Holm papp 1 folˣ “C”eingi vissi manntal, huad margt fiell
HeiðrUˣ 15414Þat ero miclar iartecner hvat hlýþner laɴzmenɴ váro þeim maɴi es hann com því framm
Íslbˣ 3637Huat opt þin tunga hefir raad til gefit at uekia upp þrætur ok strid
~ lat.quot
HFars 179739 MarD635ˣ 67710hér megu þér sjá, hvat heit ástin er
Rémˣ 286Þat þótti þeim ok frábært, hvat fríð ok fǫgr hon var skǫpuð af guði, með ógurligri list ok hæversku
Rémˣ 1525sagði Dagfinnr hvat títt var, ok hvat stór endemi vóru við
StjǫrnODrˣ 1181Hvat þurfu vér fleiri hluti hér um at tala
Trist¹ˣ 163
2) hvor, hvorhen
eða hvat ætlar þv þina með ferð. Barði segir. setv ætlvm ver at hafa i Asbiarnar-nesi með vorum monnum ok þeim er við [faz(?)]
Heið 9711I Steinbiarnar-tvngv kom maðr of nottina ok tok glo᷎ðr af arne. Kona *ein spvrði hvat elldrinn skylldi. Til Bo᷎iar, segir hann, at ellda Þorvaldi bad
StuᴵK 39526Voru þa gioruar ordsendingar alla vega j hieradit, huat til hertuga spurdiz
Hák81 57622sagði bóndadóttir þeim, ⸢hvat [var. hvar AM 340 4°ˣ “b”, etc.] þeir skyldu stefna til hofsins
Bós 275eigi vitum ver hvat hann fór
Frostˣ 21811rak á fyrir þeim myrkva svó mikla, að þeir vissu ekki, hvað þeir fóru
GunnKˣ 35620‹Nikolás frá Mjófafelli hafði lítinn áverka ok mælti, er hann reið heim: eigi veit ek, hvat ek munda snúa, þá er mér var á léttasta skeiði, en hǫggva í hǫfuð á sextugum manni, ok riði sá með *bandlaust hǫfuð í brott› emend. Stu 18323: BLAdd 11127 “IIp”
emend. StuᴵK 18323: BLAdd 11127ˣ “IIp”
● at hví
Eigi veit ek glꜹct at hvi þetta fęr. ek veit ecci vanir konungs en mer þetti þvi eigi olicast liþ þetta
Stúf²Mork 25124spyʀ ... hvaðan þeir væri. eða at hvi þeir færi
Alex 214
3) hvorfor
Huat lýstr þu mic þa
●Theol15²(1993) 78v14⸢Hvat [var. Hui Alk685 9614] ræðesc þu at gefa fe þit
~ lat.Quid
9729 Alk619 9713Hvat undrasc þu þat Petr þott þu ser eigi ondina es hon scilsc viþ licamiɴ
GregDialA 1314Sꜹle. Sꜹle hvat sókir þu at mer
Hóm677 6818Hvat vndrast þv þat þot þu fair osigr glǫpafvllr
Mar655II xxxiii16Saule, Saule, hvat søker þu at mer
Páll¹ 21615Saule, Saule, hvat søker þu at mer?
Páll¹ 22732Hvat vndra þv þat petre þott þv sęir non vtgangandi ond
GregDialFrg² 5722Hvat sitr þv heʀa ifir qveþi þeso. þo at hann hafi ort vm ferþir sinar e. (ɔ: eða) iarla í eyiom vestr
Mork 11619Hvat skylldir þv fara vtan af Islandi til ricra manna oc gǫraz sva at vndrom
SneglMork 23727hvat scyldir þv fara til veizlo með dvgandi mannom
Þiðrᴵ 2129oc nu spyr Gislher huat grœtr þu fru. hon suarar þat kan ek vel þer segia. Mic harmar þat mest nu sem iamnan þau storo sar er hafðe Sigurðr sveinn ser miðil herða oc ekki vopn var fest a hans skilldi
Þiðrᴵᴵ 2996ef þv ert dreingr fullr. hvat skaltv þa biða meira ofrefliꜱ
Heið 9027Hvat þarft þv at spyria at nafni minv þviat þat er miog vndarlict
~ lat.cur
Vulg Judic 13,18 StjC 41012huat grætr þu mǽr. ek se þik alldri kata
EgM(2001) 12313þu ert af varri ætt ok mattu oss aftr giallda er ver hofum mist. Huat sítr þu her
BretS¹(2025) 1428hvat monvm ver bræyta vm at gera eptir ins vitrasta mannz dæmvm Hafliða Mas sonar, er hann feck vansa i sara-fari
StuᴵK 1157Englarnir mælto þa: Hvat grætr þu, kona? Sva sem þeir bannadi henni at grata
MMA 52827huat skulum ver her sitia til æinskis
Eym 13215Heyr þu fadir, hvat kallar þu mik aptr, betra er mer at hverfa i brott or heiminum
~ lat.Quid
41726 VP 4177hvat undriz þer
VP 41919Þu tortryggvi madr, hvat himir þu, en heyrir eigi innvirduliga þessa heilags mannz ord
VP 42010hvat erfidar þu i iardligu efne
VP 44816Heyrit mik menn, sagdi Ammon, hvat hrelli þer mik
VP 47710ef þu ert engill, hvat hefir þu þa at kriupa inn i kofa þenna?
VP 55822Mikit litilęti hefer þv herra minn synt vid oss j dag. hvat herrar þv mik kerling
ÓH1 7091Mun oss eigi mega sem þér? Hvat mun oss heldr bíta níð hans en þik?
Gr 5314hvat mun slikt at ræða er þu veizt at ongu gegnir
Gíslˣ 1018hvi dvelium vær ad lata þær klædazt skikkiunni
Mǫtt179ˣ 4918Hvat undriz þer þetta?
Pétr²Aˣ 16440
● af hví
pétr spvrþi. hvi þat gegndi ... ⸢vel af hvi [var. eða hvi Pétr²Aˣ 17940] fiøtrar þeir være a henne
Pétr²Cod645 7817Af hvi spyrr þu at nafni minu
Greg 39233
● at hví
En at hui kalleþ ér mic drotten
●HómÍsl⁶⁰(1993) 97v23Sa er brv́ gørir scal mæla fyrir sem hann vill. at hui hafa scal brúna oc segia til i lögrétto hueria hælgi hon hevir
GrgKonᴵᴵ 9313
● fyrir hvat
com þat asamt með þeim at eyða scylldi cꜹpstaðinn i Biorgyn oc setia noccor annar-staðar a Horðalandi oc sia þa firir hvat Sverri konungi kæmi borgin
Sv 15723Han skal oc skra sem skiluislegazt æignir þær sem kꝍyptar værða eða falla undir konongdomen af huærium eða firir huat
Hirð 4099Þetta er satt, segir Bavdvar. Firir hvat? sagdi Þorgils
StuᴵR 2722þat vissu aller at uær uilldum bana Sigmundar. en firir huat mundu uer uilia myrda þa
Fær 881
● fyrir hví
þeꜱ es fyrst leitanda fyr huí siá dagr es halldeɴ. eþa kallasc heldr dominus dagr en aþrer. þar es drótteɴ scóp alla daga
●HómÍsl¹⁰(1993) 11v21Ef þv gvþ. leiþreter alla menn. ⸢fir hvi [var. firir hvi PP 30636; var. hvi Pétr²Aˣ 18621] hatar þv þeꜱa
Pétr²Cod645 8015Nero. melte. ⸢Fir hvi [var. Hvi Pétr²Aˣ 1882] hręþisc þv non petaʀ simonem
Pétr²Cod645 8222oc firir hui er þessi strengleicr var gorr ok kallaðr Milun
Streng 1844fyr hvi monda ec lond min flyia e. (ɔ: eða) eigor
SveinkaMork 31221fire hvi scolum ver her vera vilia vesalir oc anauðgir. ef kostr er at fara til fostr iarðarennar
Alex 9312Eða firir hvi scolom ver rasa fram i dauðann
Alex 9628þv mvɴt þeso raþit hafa þyre. segir haɴ ... fyrir hvi þycke þer þat licligra herra. segir hon
Jvs291 1420fyrir hvi mvna ec egi keɴɴa sceyti mit
Jvs291 605fyr hvi grœtr þu sua sarlega
Þiðrᴵᴵ 30714firir ⸢hvi [var. huí SvEirsp 39915] hafa muncar laga scva
Sv 1571Nv þa fyrir hvi hæyrðir þv æigi orð gvðs þins
StjC 45719Fyrir hvi spottaðir þv mik
StjC 47018fyr hvi scyldir þv lata ꜹnd broþor þins
Jón³ 149fyr hvi blotiþ er þeim egi
Ridd623 2730Fvrþv illa barna eign gat Loki, en ꜹll þesi systkin erv mikil firir ser, en firir hvi drapv æsir eigi vlfiɴ, er þeim er illz vǫn af honvm?
SnE 382Fyri hvi boðar þv mit rettlæti
Ant 694spurði hann huaðan þeir væri eða firer hui þeir væri þar ok hefði hunda sua stora
EgM(2001) 1083Fyrir huí uilldir þu taka helldr af þessum penningum ... en af hinum
ÞorvVÓTᴵ 28120Fyrir hui leiddir þu oss til þers ut af Egiptalandi
Stj¹ 2952Firir hui kallar þu drottinn aa þræl þinn. hui finn ek eigi myskun firir þier
Stj² 3237Firir hui kallar þu drottinn aa þræl þinn. hui finn ek eigi myskun firir þier
Stj² 3238Firir ⸢*þui [non emend. hui] let gud ydr at sier ganga
Stj² 32839n.Pharao mælti. Fyrer hui sorgmædi þier lyd fra verkum sinum
Stj12 v41Biskop mællte þa. Fyrer hvi villtu so giora
ÁBpˣ 1189oflanght være nu alla þa luti upp at telia. firir hui er ver biðium yðr auðmiuklegha. at þer mætter sua rað a læggia með oss. at ...
DN VIII (*[1320]›apogrˣ) 8835bœndr spurðu konung þess, ⸢fyrir [var. ÷ AM 45 fol] hví hann hefði meira lið en lǫg váru til
Hkrᴵᴵᴵˣ 22813
● til hvess
Til hvess biþiom ver þa at þat (ɔ: nafn guðs) helgesc. nema til þeꜱ at ver helgemsc af þui
●FV15²(1993) 15v4ma haɴ þess spyria til hveꜱ guþ scapaþe marga fagra hlute oc unaþsamlega her i heime. ef þui scal ꜵllo hafna
●HómÍsl³⁹(1993) 66r32
4) hvordan
Nu hefer þu kent, ⸢huess [var. huat Holm perg 6 4° “B”; var. hversv AM 533 4° “C”] mitt suerð bitr
ElisA 314Hvat hefir þic Biornn þess hent. *er konungr vill dauða þinn
ÓH 1304mitt riki man koma yðr i hond dꝍtrvm minvm ok vil ek nv vita hvat þv ant mer
BretHb(2025) 7024er guð gaf þeim slika miskunn sem oss, er truðum a Jesum Crist, hvat mætta ek banna þat guði
PP 29131Hvað ero hættir skalldskaparins
SnEU 942Hvat man ek drottinn minn mega læysa ęða frelsa Jsrael
StjC 39020Hvat man þessi konvngr litillar ættar oss hialpa
StjC 44530Þá mælti hon: Oddr! segir hon láttu mik vera. Hann segir: hvat muntu vita, at ek heiti Oddr?
ǪrvS 7317kemr at Norðlendinga domi. ok spyʀr huat þar fari framm malum manna
BandM 326Fréttir Óláfr nú, hvat líði bónorðsmálum
Laxd 8018Klerkr svarar: at þér segit mér, hv[er]su oss kumpánum mun takast Íslandsferðin í sumar. Herra biskup svarar: hvað mun ek þat vita? Klerkr svarar: ef þér vilit, viti þér
GBpD 10412samsetr hann latínu bréf ok articulerar upp, hvat eðr í hverju hann var lýttr
GBpD 12137huat man Pharao at þi uilia mik heyra
~ lat.quomodo audiet Pharao
Vulg Exod 6,12 Stj¹ 26532Hann skyrði mer, hverr heimrinn er, hvat hann svíkr alla sina trunaðarmenn
Jón⁴ 50521Þa męlti Þorgils: hvat megv þer at þvi kalla Olaf sek[ian], ek kalla mina land-eign allt þar sem ek a lǫnd
StuᴵR 271huat uæitzstu þat georr en adrir menn þeir er sannan visdom bera a þetta
Eym 12625hvat líðr nú grautnum, genta?
EgÁsm 4016huad munu ver mega leida vt vatn af þessum steine
Stj² 33123allir menn mattu sia huad leid megin hans
LBpA 14024Gunnsteinn kuedst hafa sꜳr nockur: enn huad lijdur þier, Þorkell
Fljˣ 6932bað hann Vakr forvitnaz hvat komit væri
Hávˣ 333saa er þad, ad hverium eg rietti þann vokvadann braudbita. Hvad hann tok braudit, drap i fatid og gaf Judasi
JJC 67311Hvat kemr þeim spekt i halld, er slikt ætla guð vera
Pétr²Aˣ 17815Onvnðr for oc heiman til Bægis-ar, ⸢*ok vildi hann vita, hvat liði um hǫnd Rúnólfs; ok var þat einn dag ok hitt er Guðmundr fór, ok vissu hvárigir búning annarra [AM 440 4°ˣ 1913 “IIp”; non emend. at hitta Ronolf þenna sama dag]
emend. StuᴵK 1884: AM 440 4°ˣ “IIp”Hvat líðr þér, nakti maðr, hefir þú nökkut *er þú þarft?
Æv⁴²ˣ 14510
5) hvornår
● hvat nǽr
6) mon, monstro, gad vide, vel ikke, ja vel
En hvat er undarlict þot sa leiþi til lifs or moldo bein oc sinar oc hold oc har. es hvern dag endnviar (!) or litlo corni saþs micit tre
Hóm677 2121⸢Huat er [var. Hvat MarB 9013] huart settir þu drottin þinn Jesum Crist uǫrzlumann fyrir þic. fa honom feit oc lat hann gialda
Mar656II xxxx1huat mattom ver þess gera syni þinum eða mæla. er ver freistaðum eigi. at stnva honom aptr til truar varrar
BarlA 16324þat er mer mestr harmr er ykr hæfi ek latið oc huat ma ek nu fara hæim i susat. Þat væit guð með mer hælldr villdi ek hafa borit stor sar oc værit þit hæilir. Oc nu gengr Þiðrekr konungr brot
Þiðrᴵᴵ 24919þetta mæla sumir sigr-sæll er Sverrir vitr er Sverrir. þa er svarat. hvat er þat kynlict mikit hefir hann til unnit
Sv 10632þat hyɢiom ver at hann kunni fugls rǫddo. Konvngr mælti huat fari þer með sliku hegomi mikill
HkrEirsp 1074Hvat man ek glata oc gefa vpp sętlæik minn
StjC 39914hvat ætli þer at son Ysai man ... gera yðr alla rika valldzmenn oc ho᷎fðingia ef þer hafið raðagiorð með honvm oc eroð hans æiðsvarar
StjC 4762Hvat manvm ver fair menn fara i Cehilam moti sva miklvm her
StjC 47717En hvat megi þa biðia fyrir þeim, er þeir mego eigi snvaz til rettlætis verka fra illzko?
GregDialC 25518En hvat vm iafni avðrvm mavnnvm við hana, þar er hvn hefvir sva mycklv meiri navistv hafða við gvðdominn sialfvan en aðrir menn
MarA 3831huat mundi þat olikligt segir Egill. ok ertu skalld gott
BandM 441Þorvarðr svarar: hvat hefi ek slict heyrt, at drepa henði við virþing sinni; enda man ekci stoða, þviat þv mant biskup verda, sva hefir mik dreymt til
StuᴵK 25824Augmundr qvez eigi mundo ut ganga, fyrr enn lyste ... Þa mælti Guðmundr: hvat muntu þa eiga undir þer meira kost, þott lyse af dege
StuᴵᴵK 11325Hvat er þat undarligt, þo at þer þikki, sem nokkut snerti þik
MMA 51514mælti Þorgils: Þordr! hvat þickir þer rad, at ek hallda sęttina?
StuᴵᴵR 1653uilltu þiggia lif ath mer. Ek uæít þat æigi suo uist segir Dofri sakir ummæla fo᷎dur þins huort ek uil koma þer j suo mykla hættu. Huat muntu þurfa at sia firir þui segir Haralldr
HálfdSv 56514Hlýðit mér, herra‹r›, segir hann. Hvat, meguð þér sjá nú ofmetnað Karlamagnús konungs, er hann ríðr nú með miklu liði á hendr oss
Klma 29434Hvat muntu vel bera mik ... er þú getr eigi borit sjálfan þik?
Gr 28222hvat mun ek nú í annann tíma þurfa þín meir, Sindri félagi! enn nú, ef eigi væri lokit allri okkar vináttu?
ÞorstVík 4577heyrdv drottenn minn hvat mvn hann sofa. þar sem hann hefvr verit davdr j fiora daga nv vel
LazReyk 17011⸢Hvat [var. huort FbrFlat 9526] bauð þu honum her gisting?
Fbrˣ 126Hann kuazt eiga eyrindi heim til husa sinna. Byskup mællti: Huat er þat meiri no᷎dsyn?
MarD635ˣ 73914
7) desuagtet, alligevel
● hvat fyrir því
er þiðricr heima i bern oc saʀr mioc En hvat firir þvi ef hann verðr heill saranna þa vill hann eigi tyna lovi sino
cap.
Þiðrᴵ 1742hann hevir nv farit osigr en hvat firir þvi þo vill hann eigi tyna lofi sino
Þiðrᴵ 17413nv er vppi hans fe alt þat er hann hafði heiman i þessari veizlo .xxx. marka gvllz ... En hvat firir þvi enn vill hann eigi lata falla niðr sina veizlo
Þiðrᴵ 2406eigi er her sa madr er efter spyʀ þu. En hvat fyrer þui þo hefer hann þann man settan fyrer sik er til byz at reyna uid þik
KlmA1980 1383
8) (+ compar.) endnu
thok hvn enn af nyiv at þvinga og at pina sinn likam hvat meir en adr
AnnaReyk 31027þꜳ safnadizt þangat hvndrvdvm saman eda hvat fleira
ServReyk 20029þa sem Decivs keisare. hafde giortt sitt erinde þar j Mikla garde ... þꜳ for hann j annan stad er þar lꜳ nockvt so nære og giorde þar eins nema hvat meira og verra enn adr
SofReyk 19220því síðr vannst nökkut léttir á váru máli, at oss veitti þá hvat þyngra en fyrra tíma
KlmBˣ 16713
9)
● hvat er ... því meirr jo mere ... desto mere
I. D. (= conjunc.)
1) (indledende spørgende ledsætning) hvad
skal keɴemaþreɴ iɴa fyrer honom huat aɴdmarkar ó eþa gléoper
●HómÍsl²⁰(1993) 29v28raɴsacadu hvi þv hafnar
Prosper677 1417Þann maldaga er þeim rett. at ... lysa at lavgbergi ... hvat þar liggr til fiar til þeirrar kirkio
GrgKonᴵ 1516Nu vilia þeir lata heim fara barnit. þa eigo þeir at telia hvat lavnat er eða hvat eigi
GrgKonᴵᴵ 2221En mæren er þionaðe hænni fann þægar huat þæim var
Streng 2424vissi hann varlla. huat hann skylldi at havazt
BarlA 911ec hevi nu sagt hveim ec hevi iorð sellda
Gulᴵ 8834Enn veiztv eigi gorla hveim þv scalt reiðr vera
Þiðrᴵ 16313þarf æigi at raða drꜹm þinn; sialfr mattu uita, hvat hann er
Fornk 115þeir hiꜹluðoz opt lꜹngum uið. ok uiꜱv menn o glꜹct hvat þeir mælto
Heið 644segir Barði honum hvat þeir Halldorr ro᷎ddoz uið
Heið 6810Nv er fra þi at segia hvat þeir hioluðuz við fostrar Þorarinn ok Barði. aðr hann væri ibravt bvinn
Heið 7011Hann kuaddi þeim dꜹgvrðar. ok var þat eigi akueðit hvat feingit var
Heið 8220Barði kvaz ecki hirða hvat þeir ro᷎ddo
Heið 8713þær heyrðo konur hvat mælt var ok sendi Ketill þær vt a Froða-staði ok Siðv-mvla at segia tiðindin
Heið 8719Nv er fra þi at segia hvat þeir Barði sia tiðenda
Heið 8825for með honum Gvðrvn kona hans þvi at hon skal hitta fꜹðvr sinn ok vita hvat hann vili til leggia við Barða
Heið 9629var þat siþr hennar. at ho᷎n var borin i hꜹllina hvern iola aptan oc skylldi segia hvat þa veri tiðenda vm heiminn
ÓTOddS 2024dvel‹s›k hann þar i goðv yfir læti ok talþe fyrir þeim vm trvna ok sagðe hvat þeim hefðe at þav tryðe a sanan guð er skop himin ok iorð ok alla luti
ÓTOddS 4225eigi viꜱi Jarl hvat [var. + er SvFlat 53831] Sverri bio i scapi
Sv 61engi viꜱi hvat [var. + er Sv81 710] honom bio i skape
Sv 69konvngr talaði við sina menn hvat hann skylldi til raðs taka þat at hann bryti eigi sialfs sins grið
BretHb(2025) 19431þer væittvð mer mo᷎rg haðvngarorð vm hvat ek myndi þa sigra
StjC 3969setiaz niðr i akrinum ok sía huað Birkibeinar hefðiz át
SvEirsp 28820Ræððu nu þetta sin a milli huat uænligaz uæri til sætta. Nu synðiz þat at menn skal leggia til manniafnaðar
Heiðy 10122ok letu frenðr Barða ser eigi annat lika en þa var rætt við huarra tueggiu huat þa var uænst
Heiðy 1023en er hann þravt eyrindit ok hann lꜹt or horninv ok ser, hvat leið dryckinvm, ok litz honvm sva, sem allitill mvnr mvn vera, at nv se lægra i horninv en aðr
SnE 567Þa spyʀ Friɢ, ef sv kona visi, hvat æsir hofþvz at a þinginv
SnE 645Þv veizt með sealfvm þer, hvat einkanligrar dygðar þu hefir framit
MarS 2178er í mót öllum setníngum ok sjálfum náttúrulögunum, at limr af dæmi höfuðit sinni sæmd, hvat undrandi dirfðar vær heyrum með yðr gerast, at þér hafit dæmt til útlegðar föður yðvarn
GBpD 9120erkibiskup ... vill sjá uppá hvað þessi guðs maðr tekr ráða
GBpD 956Siþan let Sturla hallða niosnvm til, hvat þeir hefditz at i Asgardi
StuᴵK 7815ecki þotti mer Olafr fostri varr alhvgligr, oc væit ek eigi, hvat verit man hafa vndir forum hans
StuᴵK 8716þo vil ec ‹eigi at síðr›, at þv segir mer, hvat þv mundir kiosa, hvat fyrir þer lægi
StuᴵK 2498þadan af megu ver vita huat Petrus predikar þessu likt i riki heiþinna manna
~
PS 897 Pétr SÁM 1 19va33flygr þetta ok fer þegar i stad vm alla borgína sva at hver segír odrum hvat þessi vesælínghr ætlar til rads at taka
~
HMSᴵᴵ 702 Nik Holm perg 16 4° 11v22Þar med innte hann, hvat hverge hlaut hirtingar af gudi fyrir sealfs sins ahyggiur
VP 44017ok frettir, hvat gods hann hafdi gert um nattina
VP 6532Ek heyri so᷎ng fagran i himin upp, en ek skil eigi hvat þat taknar. Ek mun segia, ⸢hvi [var. hvat þat Martin³ 60612] taknar
Martin³ 63833En þat má ek segja, hvat yfir mik hefir liðit
FlórKon 1542uerdr bæn j lios latinn uid hann þa er honum uel hugleidandi huat þat er sem hann er beiddr
KgsA 1229Ger þu oss skurgod þau er firir oss fari. þuiat ver uitum eigi huat af þessum Moysi er ordit
Stj² 3133‹N›v er fra þvi at greina hvat nockvt og til bar j þennan thimann
GregBpReyk 2411vard sendemadur Steinþorz ongra tydenda vyss. huad Snorre ætlast firer
Eb447(2003)ˣ 19620þeir foru til hus i Dufansdal ok voru þar wmm nottina ok saugdu þar syn elldzinz eɴ eingi þottizt vita hui sia syn mundi gegna er þeir sa
HrafnAˣ 2292eigi vissi almúginn hvat fram fór í sóttinni allt til andláts
Hungrvˣ 9617þá menn þarftu, er vel kunna hrossa at geyma ok hafa ætlan á, hvat í hverja ferð ‹skal hafa›
StuᴵR8ˣ 49910menn þykkjaz eigi vita, hvat Þorsteinn stangarhǫgg mun þess gera, at þér muni þurfa þykkja at hefna
ÞStangˣ 812vænti ek at fylliz hér hvat ritningin segir: allt er með ráði gjöranda
Æv²⁵ˣ 10219
2) (indledende relativ ledsætning) hvad, hvilket, det som, som
huart ero þeir Steinaʀ oc Ꜷnuɴdr her feðgar sua at þeir megi nema [o]rða skil huat ec męli her
Eg162θ(2001) 1664hann scal tina þat er reifir hver gögn fram hafa comit. oc segia hveim a hendr var
GrgKonᴵ 7210byscop scal segia þeim þuat dagiɴ eptir. ⸢hvat [var. *slict sem GrgKonᴵᴵ 4216] hann lofar
GrgStað 17011kona hans hævir fœðtt tva sunu af huæim þau ero bæði suivirð þui at ver vitum huat þar til kœmr
Streng 4425Nv vil ec sægia yðr æinn atburð af huæim brættar gærðu æitt strænglæiks lioð
Streng 1023at minnazc æins atburðar af huæim þæir um þa daga varo. gærðu til minnængar fagran strænglæik
Streng 1084Barði ... leggr firir hann verk hvat hann skal gera um aptaninn ok vm daginn eptir lavgar dag
Heið 6830Þormoðr heyrði huat [var. + er FbrFlat 22318] Þordis m‹ællti›
FbrHb 19612Vm þat hvat Hakon konungr erfði
cap.
HákEirsp 48828Allr lyðr hæyrði þat hvat hann sagði
StjC 5013þeir fara vfroder vm þat mal huat heilogh rítníngh bẏdr þeim
SvR 79firibiodande huarium manne hueim þæir kunnu hæltz till at hoyra at skiærdha nokot i adernæmfdum bordleidangre
DN II (1343) 21016hann lætr sem hann viti þat eigi huat þeir mæla
Finnb 4621Hvat erchibyskup heyrande lofar sannan gvð með goðum vilia
MarS 17817Hvat hefir þvilikan enda sem her greinir
MarS 2159Nu er engi hlutr sꜳrligri, en sialfr vanræki sitt lif, þviat meðan maðr gerir sva, gerir ǫngum ǫðrum at biðia firir honum; hvat liosara verðr hugskotinu, ef ver synum medr einni dæmisoghu
Mich 68436réttlátr mun blómgast allt eitt ok pálma, hvat sæll Gregorius greinir með þeirri glósu, at ...
GBpD 16331oc var þar þrongst at ollvm megin, er margir villdv heyra hvat sagt var
StuᴵK 3917Nv hefir verit lesit vm stund. huat Jacobus postoli vann fordum undir sik ...
~
PS 7075 JJ SÁM 1 80va27En aðrir trunaþar menn hennar foro ꜳ niosn huat spurðiz af vvinum hennar
ÓTᴵ 684uar heitid at bref (ɔ: páfabréf) skylldi koma i Flandr ok þar ut leysaz med pengum huat sua gerdiz
Ann764 22429hann gaf sik fyrr sialfan undir sanna guðs hlyðni með ond ok likam, hvat skinn liosi biartara i þessum miraculis
Jón⁴ 48315byðr þeim guðs maðr bera til sin fiorugriot ok skogarhris, hvat hann hvartveggia i guðs nafni umvændir
Jón⁴ 48340þui ath ek hefer mykit moti ydr brotit huat ek vil giarna bæta
BevB(2001) 2859atto þo ekki barn huatt þeim þotti mikit mein
MírmA(1997) 211sigrandi sua olfeyfdar girnder hollzins hvat monnvm uard liost til epter dęmis
ÓH1 71317seir hann avll skipp ꜳ̋ þvrrv en sio hvar fiarri. fyrer hvat allr samann herinn verdr slegin miklvm otta
ÓH1 75832ok fyrgefva ⸢þat sem [var. huat Holm perg 1 4° “E”] manni er misboðit
var. MarA 3517: Holm perg 1 4° “E”hon skipar februario eigi elldra tungl enn IX natta ok XX, hvad oheyriligt er fyri tvena sok
Encᴵᴵ624 1836bad hann þa herra Laurencium byskup ad koma til sin. huat hann gerde
LBpA 10719Huad eg bid audmiukliga min herra byskup augmund ... at þetta bænahalld haldizt. at heilagre huams kirkiv
DI IX (1531) 58629hann hefdi lofat at borga og bitala huat ꜳ sagdizt
DI IX (1535) 72818geingv þar at sem Rochvs pilagrimvr var liggiande j sinne sott fyrer dyrvm gestahvsens hvat þeir miog hardlega asakade hvs herran fyrer þetta
RochReyk 14031dæmdum vier Arnor finnsson skylldugan ad leida tuo lauglig vitni fyrir Birni Gudinasyni ... ad su hin sama ættartala og frændsemi sem stod i stefnunni væri saunn þeirra i milli Stulla Þordarsonar og Þoru Tumadottur. huad þar þegar var synt og suarid
DI VII (*1493›Lbs 1974ˣ) 17521bad fyrrnefndur Petur biskup Augmund at gefa sig kuittan um allt huad hann hefdi matt misfara uerda
DI X (*1540›tr 1543) 53420með prófan, lítilæti ok auðmýkt hjartans, hvat alsmektugr einn Guð má gefa
Encᴵᴵ727ˣ 2221liet ecki giarnan af upptecknu, þott meire hättar menn ætti hlut i, hvad honum vard ey þolad af morgum
~
BSᴵ 44721 GBp AM 395 4°ˣ 18v5oc (hann) talþi hvat honom varþ fyrir áþr hann mę́tti því máli til laga coma
Íslbˣ 2220sér hann heilagan kross fram kominn skínandi birti, fyrir hvat alt saman honum virðist þungt veita
KlmBˣ 24314hyggit at vandliga, hvat ek mæli
Pétr²Aˣ 17810Ef hann gerði þat, er meira var, fyrir hvi gerir hann eigi ⸢hvat [var. þat sem AM 235 fol “C”; var. nv́. þat er Pétr²Cod645 833; var. þat er PP 30817] minna er
Pétr²Aˣ 18816ma̋tti þar ej stolltari riddara sia̋ nockurn tima fæddann a Einglande, hvad kongur sialfur og allur almugenn sannade
SigrValˣ 11811hafði konúngsson fengit 8 skip, öll vel hlaðin með gull ok dýrmæta gripi, ok allt hvat er kjósa mundi
SǫrlaStˣ 4106
‖ (+ pleon. at/er/et/sem) :
hann gerði honom oc kunnigt. hvat er stiornnvgans (ɔ: stjǫrnugangs) meistarann hafðe spat vm hann sialuan
BarlA 620heilagr annde birtti honom. huat er fram for með. konongs. syni
BarlA 922skilldi. huat. er volldde þvi. at þeir varo sva leiðleger
BarlA 1223hann hugleiddi með ser skynsamlega vm þa guði. er mennener dyrkkaðu, huat er þeir matto. ser eða aðrum hialppa
BarlA 176segir þa hueʀ oðrum gorssamlega. huat er firir hevir boret
BarlA 4320þeir vitu alldrigi. huat ⸢er [var. ÷ AM 232 fol 24va36] þeir segía
BarlA 11129kallaðe saman. alla raðgiæva sina. oc leitaðe eptír rœkelega. við [var. + þa AM 230 fol 62r16] huat ⸢er [var. ÷ AM 230 fol 62r16] honom være viliazt af þesso male at raða
BarlA 16321tekr hann enn þat rað hvat sem hann hevir fyʀ rętt. at hallda vndan
Alex 993gꝍmslu ifir huat er komet hæfir til kristkirkiu ok hennar atgerð
NoDipl ([1299]) 1108hann villdi eigi at landz-meɴ yrði varir við hvat er þeir. ræddu
Sv 292þer litit eigi a þat hvat ⸢er [var. ÷ SvEirsp 3156] ec hefi latit
Sv 6735at ver geymim, hvat er ver etum
Thom¹ 413aðrer kǽra þat, hvat er þæim þickir von vera, at þæim myne fyri hondum vera
Thom¹ 465vttan sins erkibyskups vilia gera þæir þætta, meðr hvæim er þæir hofðu fyrr staðet
Thom¹ 6411er hann heyrir huat er þeir segia
Thom¹ 9422er hann heyrer huat er erkibyskupenn seger
Thom¹ 954honum gefr skilia, huat er *þeir vilia
Thom¹ 986er engum ævanda, hvæim er ek þiona
Thom¹ 10112vita þæir varla, huat er þæir vilia
Thom¹ 1062heyr enn huat er ek sege þer
Thom¹ 1103hann lǽtr eige sem hann heyre, huat er þæir segia
Thom¹ 18414sem hann heyrer, huat er þæir flytia fra konungsens orþum, verðr hann miok styggr viðr
Thom¹ 21024þæir ... segia sek skalu vera upp a hans skaða, huat ær þæir mega
Thom¹ 23114Af þæirre baronie ... em ek buenn at suara oc gera, huat at logen meðr skynsæmð segia
Thom¹ 24119ger þv hvat er ho᷎nd þin visar þer a
StjC 44418bioða honvm heim ... hvat er hann tekr með þǫkk ok ǫfusv
ClarA 363keisara sun byðr Alexandro kongi til veizlv i sitt landtialld, huat er kongrinn tekr með þǫkk
ClarA 512hana lysti at eiga, hvat er hon sꜳ dyrmętt
ClarA 1135þu munt raða vilia huat sem ek mæli
EgM(2001) 11125Snorri het aa þa, at þeir skylldo eigi beriaz; engi hirði hvat er hann sagði
StuᴵK 32111ok eínkannligha treẏstir hann ꜳ Jacobum postula næst almatkum guði. huat er honum verðr eigi tómt
~
PS 69418 JJ SÁM 1 77ra32Var byskvp þa nockvra hrið hardmællttr. enn folkit gaf ongan gꜹm at þvi hvat er hann sagdi
GBpB(2018) 21612hann ... mintizs a þat, ⸢hvatt [var. er MEg¹ 49413] su enn helga kona hafði mællt við hann
MEg² 5095Þetta sama ord uar ok upphaf i hueriu ok fyrir huat er gud skapadi allan heiminn
Stj¹ 428Þar sem gud sagdi sua. Vaxit þit ok fio᷎lgiz. huat er eigi matti uerda utan þeirra samblandan
Stj¹ 2114huat er margir uilia skilia at eins talat uera af likama lausnara uárs Jesu Kristi
Stj¹ 5720i þi landi sem Mesopotamia heitir. huat er liggr milli þeirra fræguztu áá Tigrim ok Eufraten
Stj¹ 13524enn .v. (ár) ero eptir. aa huerium er huarki man mega eria ne korn skera. Huat er af yfiruættiss uexti aarinnar Nili ... truiz at uordit hafi
Stj¹ 22012þat eitt huat er fyrir þinum augum er uppfest
Stj¹ 28328hann skillde ecke fara sudr till Biorguiniar huat er Hakone byskope mislikade
AnnL 27212firir upploknar dyrr himinrikiss hafi hann skærliga greint hirðsveitir heilagra, hvat er ei þarf undran leiða
Jón⁴ 4774Jgnatius skrifar eitt litið sendibref með sinni salu nauðsyn til várrar fru, hvat er sva norręnaz
Jón⁴ 48920heilagr Johannes ewangelista veitti udvalda hirting Ethmundo klerk firir eina gleymsku, hvat er birtiz i elskumark vars drottins
Jón⁴ 50639hliop sa Finnrinn hinn fiolkunnighe brutt fra tialldinu, hvath ær tulkrinn ... hugleiddi ok sꜳ
Jart194 5812***frialsuduz af þrongingum hverir sem i fiarska koludu a hans nafn i sinum naudsynjum, hvat er vær skulum birta i fylgiondum æfintyrum
~
HMSᴵᴵ 9538 Nik Holm perg 16 4° 26r12***hvat er þeir allt fundu fagrt rikianda med einum Nicholao fyrir gudligan orleik
~
HMSᴵᴵ 978 Nik Holm perg 16 4° 26v23***Hvat er hann iatar sigh giarna gera munu ok þo at þarflausu þviat su gipt hefir nu fyrirlatid hann
~
HMSᴵᴵ 1315 Nik Holm perg 16 4° 45r30***veitandi honum mikit sar i hofudit hvat er illa hafdiz ok sua spilltiz
~
HMSᴵᴵ 15227 Nik Holm perg 16 4° 57v1ek þikiumzst vita ⸢huat er þu uill [var. hvat þu vill Fbrˣ 13919]
FbrFlat 2043ek mun leíta mer rads huat er ek tek til
Fær 5410Kalfr ... mælti þa til Finnz brodur sins æigi hyggr þu nu at brodir huat er þu gerir
ÓH1005 82616syndiz oss hann med miklu lidi vopnnadra manna ... fyrer hvat er ver vrdvm bedi hredder ok felms fvller
ÓH1 7518sia þeir, ath madr geingr ofann af fiallino, huath er þeir vndraz hardla miok
ÞJ 31sidan þessar saumo jardær skipadæ jon Abote ... jonæ prest paalssyni ... hwatt ær oss litzst han æige matt loghliga giortt hafua
IslDipl (1430) 27523hann (ɔ: Heródes) het stiupdottur sinnj at þiggia huat sem hun beiddizt. enn hun bad med radi modr sinnar hofuds johannis baptiste
KgsA 12135drottning ‹uill› ok at Wictor afhendi kistilinn góda huat er hann samþycker
Vikt 3718at bioda honum heim til veizlu agætrar. Huad er hann þeckizt
Vikt 3824þu skallt þui raada sagdi hann. ok megu vit þa fara wt j grasgard þinn ef þu villt. huat er þau giordu
Vikt 398beiddi hun þess abota at hann skylldi lata hinn meira brodr koma til at lækna sik. huat er aboti talar vid brodrinn
Vikt 4210eru hier med peningar olofar aradottur er jon dannr hefer nu at hallda huat er stenndr med brefum. .iiij. c. hunndrada j iordum og hunndrad .c. j gripum og lausagozsi
DI VI (*[1478]›tr 1490) 14234þv drapt þin herra saklavsan ⸢hvat at [var. þat er Ambr 3714] mest þynnger þitt mal
AmbrReyk 7110Þa var prestum o᷎llum stefntt ut til kongs og giorder ij koster annad hvo᷎rt ad vera ut lager edur hallda fornar sidveniur og singia messur hvad ed biskopar so᷎gdu
ÁBpˣ 947köngur jätade huad er hun beiddist
DínDrˣ 141hvæimm er ver erom viliughir oc skylldughir at gera allan hæiðr oc æro er ver meghom
DN VII (*1320›DonVar 1ˣ) 10229þav qvaðozst ængi (vitni) hafa, eptir hvat er ek setti þæim dag annan a lavgar dag[inn] næsta eptir Knvz mæsso invirðlægare eptir at læita gognvm
DN IX (*1308?›apogrˣ) 9618þeir bræðr ... ætluðu heim um haustið, hvað eð þeim gekk eptir vilja sínum
GunnKˣ 3725ad þier hia sitianda skal Reina huad er eg man af þuj er eg heirda hann sla
JBpC(2003)ˣ 1152Livorius kongur rydur þegar ofann thil skipa, biodande Yngia konge alla sætt og sæmd ... huad er Ynge kongr vill ey
Nitˣ 3318segja Þorgilsi, hvat sem í geriz, ef nǫkkut er tálmat um ferð vára
StuᴵR440ˣ 3716fellur ꜳ kne huartueggi þeirra og kyssa hans hønd og bidia hann heilann koma sinn herra Þidrek kong af Bern og bioda honum sialfa sig til lidveitslu huad er hann vill gert hafa
Þiðrᴵᴵˣ 34620bidr kongsdottur sier til handa, huad er honum verdur audsótt
ÞJˣ 4612
3)
● hvat er ... eða hvad enten ... eller
4)
● hvat nǽr (...) (sem/er) når, så snart (som), hver gang
hvat nær sem þv stigvr fyrst jn j þitt sængar herbergi þꜳ littv med þinvm avgvm til haufvdlags þier og mvnnttv finna þar skrifada fiorȧ gvllega bokstafe
AnnaReyk 31623at hann hefde sagt sinvm brædrvm fyrer. at hvat nær sem hann deyde. þa skyllde þeir grafa sinn likam j jordv og segia þat ongvm jfra hvar þat være
AntReyk 26529hier med sagde hann og til keisarans. Hvat nær ꜳ morgvn sem þv stendr vpp. þa sentth þv efter biskvpenvm Theophilo
AntReyk 2676Og hvat nær sem hann heyrde nockurn synngia eda lesa af gvde þꜳ vpp vagthizt þegar hans hiartta
AugReyk 10823hvat nær sem hann villde latha thaka af nockvrvm lifit. þꜳ ...
BarlReyk 10811Nv hafde (Gregoríus) eina sidveniv ꜳ sier hvat nær sem ongver fremennde menn ... komner til hans
GregBpReyk 1818hvat nær sem hann villde godfvslega sinar bænar fram flythia ... Þa gieck hann
JGullmReyk 1678hvat nær sagde hann at yckart barn kemvr til. Þꜳ skvlv þit latha þat heita efter minv nafnne
NikTolReyk 15013og so var at hvat nær er hann var hiꜳ konge þꜳ villdv þeir eiga hann
OsvReyk 837gvd ... gaf honvm med sinne myskvn þat. At hvat nær sem hann villde thala vmm andlega hlvte ... þa fiengv þeir at skilia
ServReyk 19532ok hvat nær sem hann for j hernad þꜳ heidrade hann jafnnan sancte Servasivs
ServReyk 20717
5) at
● hvat er
qvezk jarl scýra mvɴdv ... [hv]aþ haɴ ǽtlaþe hvat er tacna mvɴde eþa fyrir bøɴɴda þeꜱi in myclo vɴɴdr (ed. corr. p. 137)
Jvs291 101lofudu aller gud huath er hann þetta veitte fyrir Magnus konungs uerdleika
MHFlat 33336at logligri sok ok skynsamligri. hvat er klerkar þa skvlv missa sitt embætti
DI I (*1247›AM 136) 55224
6)
● hvat er eftersom
baud Ꜳrni aull þeira mꜳl fram til kongs ok þo Smidr villdi hann i fanghelsi hafa. huat er Smidr villdi med engu moti hans þau bod hafa
Ann1005 40821þar skal þa einnætt tungl, ok eigi sidur alla fim manadi epter farandi, hvad er þat ma skiliaz fyri 1 hlut
Encᴵᴵ624 18712
7) om
veit ec eigi hvat mer mun annaʀ bettri en sia
Mork 2194skolu .vj. skynsamir menn meta huat sa ruðstaðr ma leigu bera eða leiðangrs
Landsl 13815Jon sagde sik æighi vita huat þet var geuet eder æighi
DN V (1340) 11024Jórunn kvazk eigi vita, hvat hon segði satt
Laxd 336
II. (y. no.)
gefwa ædær giælda hwæim han wil
DNᴵ 8435skildi broder Berger ... þeim monnum ruum j henner (ɔ: setstofunni) æftir gardzbondens skynsæmd oc skipan hweim þau vilia byggia af sinum husum
DNᵛ 25011biodhom ver ollom warom þænarom ... ok herra sweinom her med yder æ hueim þeir helzt til hœyra at þeir være ok þa reidho med þeira vampnom
DNᴵᴵ 35921eder giælda eftir sinæ dagha hwæim sæm hanom likar
DNᴵᴵ 38211
Form.: hvat (445); huat (261); Hvat (104); huad (49); hvi (40); Huat (20); hui (19); hvad (13); hvæim (8); hvað (6); huæim (6); hveim (5); Huad (5); hví (5); hueim (4); huath (4); hwat (4); huatt (3); huað (3); Hví (3); Hvi (3); (2); hvath (2); huess (2); huí (2); Hvað (2); Hvad (2); hwæim (2); hvess (1); Hui (1); huat (1); huæím (1); hvǽim (1); hua (1); hweim (1); hwadh (1); hwatt (1); Hveꜱ (1); hvatt (1); hveꜱ (1); hvæimm (1);
Gloss.: EJ hvat, hveim; ClV hvat, hvattá, hvaz pron., hveim, hví; ClVAdd _; ClVErr _; ClVSuppl _; Suppl1 _; Suppl2 hvat; Finsen _; Fr hvar, hvat, hot, hveim, hví; FrErr1 _; FrErr2 _; FrErr3 hvat; LLFrämm _; Hertzb hvat, hveim; HertzbLat _; HertzbTill hveim; Suppl4 _; Fischer _; Anm _; Bin _; Rím hvað; LP ²*hvar/*hver, hvat; Med _; MedComp _; MedSimp _; WN _; AH hvat; AJ _; deVr item hvat, hveim; Fr4 hvar pron., hvat, hveim, hves(s); NO (hvar pron.), item hot, hvat, hvattá, hvaz, hveim, hvess, hví; Walter _; ÁBlM item (hvað) hvat, hveim, hvess, hví; Bl hvat, hví, hvað cf. corr.; WPA _;
Litt.: Kjeldsen 2016 [Opusc 14] 375
Genre. (expected): religious works [rel]: 322 (263); historical works [his]: 180 (172); romances [rom]: 141 (102); family sagas [isl]: 135 (119); contemporary sagas [bis]: 62 (72); charters [dip]: 52 (76); legendary sagas [fas]: 43 (42); learned works [div]: 38 (30); legal works [jur]: 31 (94); þættir [tot]: 27 (22); unclassified [ ]: 3 (4);
ÞH (red.) — January 2022
EÞJ (red.) — April 2020
External (non-ONP) resources:
Lexicon Poeticum (2nd ed.)
This uses metadata and images from septentrionalia.net
