búandi sb. m.
This citation may not have been fully proof-read
Gulᴵ 5212
DonVar 137 4° (c1250-1300) 25v(50)-147v(294) — Gulaþingslǫg
(Keyser & Munch 1846 [NGL 1], 20³⁰-110)
2) mand af en vis social status med dennes rettigheder og forpligtelser (hovedsagelig i Norge, oftest lavere end ‘hǫlðr’, cf. Bjørkvik 1957 [KLNM 2] 90) ⫽ man with a certain social status and associated rights and obligations (principally in Norway, usually of a social rank lower than that of ‘hǫlðr’)
Nv er boande dauðr. en kona livir efter
ms. images (sprogsamlinger.ku.dk): 16v-32r 32v-42r 50v-69r 69v-87r 87v-106r 106v-126r 126v-147v
116
117
118
119
120
52
Ældre
scal hann matlaunar maðr væra. Leiga scal liggia a je pvi er meira er. en hann
leggr riri fic a .rii. manadom. Umage scal neyta halfrar mercr iarðar leigu. Nu
scal virding su standa iarðar leigu er fyrsta ár er virðd. hvárt sem þverr. eða ver.
fearhalloz madr scal eigi odrom re selia at hallda. En er hann selr odrom manne
Fe at hallda. þa a umage foft at ganga a hendr hvarom sem hann vill. at heimta
sitt. Ex umage a halfrar mercr bol. pa er þat innstoðu eyrir. En ef maðr letr
umaga eyri leysan nema dormt se ór hende hanom a dome. pa scal hann setia sitt xe xiri.
Um skulldir.
Skulld er engi gollden. nema vattar viti. En er hinn dylr. pa verðr hann at
giallda aðra. oc sofia sitt med kvodum aptr.
Vm umaga eyri.
Nv er boande daudr. en kona livir exter. oc er pe eigi meira en hon a at hava.
pa scal hon veita vord bornom finum relaufum. En er hann a onnur born. þa
hvervi þau i hofudbarm sinn. En er born hennar eigu pe nokot. pa scolo pau
systkin neyta þess fyrst. at Frenda rade. hvervi sidan i horudvarm sinn.
2
Um protz menn.
nu soker prot boanda i herade. pa scal skipta umogum hans i pria stade. have
hann tva luti með sér. en hon pridiung a hendr Frendum sinum. þeim er arve ero
nester. ex þeir eigu forlag eŋri til. Firir umaga sinn hvern .iiij. mercr. þat er porlar
eyrir. Nu er af ganga .iiij. mercr þvi fe. pa scal hann taca einn umaga. taca sva
marga ar sem hann a Forlar eyri til. en þeir fare um fram er af ganga. þeim a
hendr er pa ero nester arve. ex sa a Forlag eyri til. En er hann a cigi Forlar eyri
til. pa scolo umagar fara fram i ætt til þeir hitta a porlar eyri. Sva scal hinum
oc skipta er reðrinum fylgia.
Er madr fezt i uvirðan arr.
Iv sitr madr i arve uvirdum. ex eigi er at siaund virdr. pa per umage a þing er
hann er fulltida. pa scal hann sveria til piar soa mikils sem hann vill svaret hava.
oc frendr hans visa hanom a. at hann sveri eigi usort. þa a hann þat fe at hava
er hann hever þa tit svaret. nema hinn niote pa virðingar vatta sinna.
nu scal
hann svaret hava a þeim .v. vetrum aðr hann se tvitugr. En er hann hever eigi þa
svaret. pa scal hann edi hava sins mals.
Um arploku.
Arr scal par sotia i pvi Fylki. sem arðr er daenn. En er hann leiðir i odru
Fylki vatta en arrr er daenn. æda at faupangrs logum. pa hever hann þvi piri
Jvfr. Cap. 120. F. IX. 30.
1) Ordet er i Mbr. tilskrevet med samme Haand over Linien, med Tegn til at indskydes i denne.
2) Dette Ord findes i Mbr, tilskrevet med samme Haand over Linjen, med Tegn til at indskydes i denne.
...
...