Københavns Universitet

ONP: Dictionary of Old Norse Prose

Citation

byggð in AugA - 13821

ONP Reader

AM 234 fol (c1340) 67ra-73rb – Ágústínuss saga
(Unger 1877I, 122-142¹⁵, 143⁴⁻²⁰, 144¹⁴-145¹, 145²²-146⁵, 146²⁸-149³)

4) [við e-n] (item pl.) gård, ejendom, bygning, bebyggelse, tilholdssted, bo/hule, bolig, det at bo, beboelse og gårdsdrift ‖ (item pl.) farm, property, building, settlement, dwelling, lair, den, abode, taking up residence, living and farming

forðaðizt hann aðr allra mest þær borgir til bygðar, er byskupslausar voru

ms. photo folder: 66r-71v 72r-76v

<AugA 139>

 Um þat er Augustinus setti klaustr.
 
 15. En er Augustinus var prestr vorðinn, þꜳ setti hann
 klaustr við sialfva kirkiuna ok tok at lifa þar með guðs þionostu-
 maunnum eptir hætti ok þeiri regulu1, er af heilugum2 guðs post-
5olum var i fyrstu sett ok skiput. Allra mest var þat boðit, at
 eingi hefði nockut eiginligtt i þeira safnaði, helldr væri þeim allir
 lutir sameignir, ok skiptizt hverium til handa, sem þaurf beiddi;
 hafði hann ok sva giortt fyrri sialfr, aðr hann færi heim ut um
 hafit. Heilagr Valerius vigslufaðir hans, með þvi at hann var bæði
10milldr, goðfuss ok guðrædr, fagnaði miok ok gerði guði þackir, er
 þær hans bænir voru heyrðar, er hann hafði optligha beðit, at guð
 giæfi þvilikan mann, er með guðs orði ok heilsamligri3 kenning
 mætti upptimbra ok endrbæta guðs kristni, sꜳ hann ok, sem var,
 at Augustinus var þvi aullu nytsamligri þar til en4 aðrir þeir menn, er
15mikit haufðu numit af girðzkri tungu, sem hann kunni meira ok hafði
 lesit af latinu tungu, ok þvi gaf hann hinum heilaga5 Augustino
 til þess valld at predica guðs orð i heilagri kirkiu at ser hiaveranda
 ok þat sem optaz frammi at hafa i moti þvi, sem aðr var vandi
 kristninnar ut i Affrica. Ok þvi leitauðu nockurir byskupar ꜳ þetta
20með nockuru hallmæli ok afþockan. En siꜳ hinn virðuligi byskup
 Valerius geymði ecki at þeira ꜳleitni, helldr sꜳ hann fyrir nytsemð
 kirkiunnar þat vitandi, at þetta gerðu margir um austrhalfu heimsins;
 sꜳ hann ok þat, at Augustinus prestr fylldi6 þat nu fullkomliga, er
 hann vissi sig miok vanfæran til, þo at hann hefði meiri vigslu,
25ok þvi hirði hann ecki7 um þeira aleitni ok hallmæli. Nu er
 þetta hit biartazta lios var kveiktt ok uppsett yfir kertistikuna,
 þꜳ tendraðizt þat sva biartliga, at [þat lysti þeim ollum8, er i
 guðs husi voru. Ok þegar er þessi frægð9 for ok fluttiz viða10,
 þꜳ gafu hvervetna11 byskupar valld prestum at predica guðs orð
30eptir þessa goða manz dæmi.
 
 
 Um þat er Augustinus braut nidr skadsamliga villu.
 
 16. A þessum stundum sveik marga menn i borginni Yppon
 skaðsamlig villa þeira manna, er Manichei eru kallaðir. Einn prestr
 
 1 reglu B, C. 2 helgum B, C. 3 hialpsamligri B, C. 4 saal.
35B, C; er A. 5 helga B, C. 6 saal. B, C.; flutti A. 7 saal.
 B, C; eigi A. 8 [saal. B, C.; þeim lysti þat sva aullum biartliga
 A. 9 saal. B, C; fegrð A. 10 um allan heim B. 11 i krist-
 ninni tilf. B, C.